Εκτός των βουλευτικών εκλογών του Σεπτεμβρίου έθεσε το Ανώτατο Δικαστήριο της Ρωσίας το Yabloko, ένα από τα παλαιότερα φιλελεύθερα κόμματα της μετασοβιετικής Ρωσίας και τη μοναδική επίσημα καταχωρημένη πολιτική παράταξη της χώρας που τάσσεται ανοιχτά κατά του πολέμου στην Ουκρανία.
Η απόφαση εκδόθηκε τη Δευτέρα 10 Αυγούστου, λίγες εβδομάδες πριν από τις εκλογές για τη νέα Κρατική Δούμα.
Το Ανώτατο Δικαστήριο έκανε δεκτή προσφυγή του εθνικιστικού κόμματος Rodina, το οποίο θεωρείται προσκείμενο στο Κρεμλίνο και είχε ζητήσει να αποκλειστεί το Yabloko από την εκλογική διαδικασία.
To Rodina στήριξε, μεταξύ άλλων, ότι το Yabloko είχε λάβει μη δηλωμένη υποστήριξη για την προεκλογική του εκστρατεία, συμπεριλαμβανομένης βοήθειας από δυτικές πηγές. Η ηγεσία του Yabloko απορρίπτει τις κατηγορίες και ανακοίνωσε ότι θα προσβάλει δικαστικά την απόφαση.
Ποιό είναι το Yabloko
Το Yabloko δεν είναι ένα καινούργιο κόμμα ούτε μια πολιτική οργάνωση που δημιουργήθηκε μετά την εισβολή στην Ουκρανία.
Οι ρίζες του βρίσκονται στις πρώτες βουλευτικές εκλογές της μετασοβιετικής Ρωσίας, το 1993, όταν δημιουργήθηκε ο εκλογικός συνασπισμός των Γκριγκόρι Γιαβλίνσκι, Γιούρι Μπολντίρεφ και Βλαντίμιρ Λούκιν. Η ονομασία «Yabloko», που στα ρωσικά σημαίνει «μήλο», προέκυψε αρχικά από τα επώνυμα των ιδρυτών του.
Το κόμμα αποτέλεσε μία από τις χαρακτηριστικότερες φιλελεύθερες και δημοκρατικές δυνάμεις της Ρωσίας κατά τη δεκαετία του 1990, έχοντας οργανωμένη κοινοβουλευτική παρουσία στις τρεις πρώτες συνθέσεις της Κρατικής Δούμας, έως το 2003.
Στις εκλογές του 1993 είχε συγκεντρώσει περίπου 7,9% των ψήφων, ενώ παρέμεινε κοινοβουλευτική δύναμη και στις αναμετρήσεις του 1995 και του 1999.
Το Yabloko είχε διαμορφώσει ήδη από την εποχή του Μπόρις Γέλτσιν ταυτότητα φιλελεύθερης αντιπολίτευσης, ασκώντας κριτική τόσο σε πλευρές των οικονομικών μεταρρυθμίσεων της δεκαετίας του 1990 όσο και αργότερα στην πολιτική του Κρεμλίνου υπό τον Βλαντίμιρ Πούτιν.
Η θέση του απέναντι στον πόλεμο
Το Yabloko έχει ζητήσει δημόσια τον τερματισμό των εχθροπραξιών και την επίτευξη συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ρωσίας και Ουκρανίας.
Η θέση αυτή το έχει διαφοροποιήσει έντονα από τα κόμματα που εκπροσωπούνται σήμερα στην Κρατική Δούμα, τα οποία είτε στηρίζουν ευθέως την πολεμική πολιτική του Κρεμλίνου είτε αποφεύγουν να την αμφισβητήσουν μετωπικά. Το Reuters περιγράφει το Yabloko ως το μόνο επίσημα καταχωρημένο ρωσικό κόμμα που αντιτίθεται ανοιχτά στον πόλεμο.
Η πολιτική πίεση εναντίον στελεχών και υποψηφίων με αντιπολεμικές θέσεις είχε ενταθεί ήδη πριν από τη σημερινή απόφαση, με αρκετές υποψηφιότητες και πρόσωπα του ευρύτερου φιλελεύθερου χώρου να έχουν αποκλειστεί ή να αντιμετωπίζουν νομικά εμπόδια πριν από τις εκλογές του 2026.
«Θα ασκήσουμε έφεση»
Ο πρόεδρος του Yabloko, Νικολάι Ριμπάκοφ, απέρριψε στο δικαστήριο τις κατηγορίες σε βάρος του κόμματος και υποστήριξε ότι δεν παρουσιάστηκαν στοιχεία που να αποδεικνύουν παράνομη χρηματοδότηση.
Μετά την απόφαση, το κόμμα ανακοίνωσε ότι θα προσφύγει εναντίον της, καλώντας τους υποστηρικτές του να μην απογοητευτούν.
Έξω από το δικαστήριο συγκεντρώθηκαν αρκετές εκατοντάδες υποστηρικτές, πολλοί από αυτούς νεαρής ηλικίας. Ορισμένοι κρατούσαν μήλα, σε συμβολική αναφορά στο όνομα του κόμματος.
Η υπόθεση έχει έτσι μεγαλύτερη πολιτική σημασία από όση υποδηλώνουν τα σημερινά εκλογικά ποσοστά του Yabloko: ένα κόμμα που κάποτε είχε κανονική κοινοβουλευτική παρουσία στη Ρωσία και εξακολουθεί να λειτουργεί νόμιμα, αλλά με πολύ μικρότερη δύναμη, βρίσκεται πλέον αντιμέτωπο με αποκλεισμό από τις εθνικές εκλογές σε μια περίοδο κατά την οποία οι επίσημες αντιπολεμικές φωνές έχουν περιοριστεί σημαντικά.
