Νέα ένταση σημειώθηκε την Τρίτη στην Κωνσταντινούπολη, καθώς οι τουρκικές αρχές προχώρησαν στην κράτηση τουλάχιστον 150 ανθρώπων που είχαν συγκεντρωθεί έξω από το δικαστικό μέγαρο Τσαγκλαγιάν για να διαμαρτυρηθούν για το κύμα συλλήψεων και εφόδων με στόχο οργανώσεις και μέλη της ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητας.
Αυτόπτες μάρτυρες δήλωσαν στο Reuters ότι η αστυνομία δεν επέτρεψε στους συγκεντρωμένους να πραγματοποιήσουν προγραμματισμένη δήλωση προς τα μέσα ενημέρωσης και στη συνέχεια επενέβη, προχωρώντας σε μαζικές προσαγωγές και κρατήσεις.
Οι διαδηλωτές κρατούσαν πανό με το σύνθημα «Το να είσαι ΛΟΑΤΚΙ+ και να οργανώνεσαι δεν είναι έγκλημα», ενώ φώναζαν, μεταξύ άλλων, «Ζήτω η ζωή, ενάντια στο μίσος», όταν ξεκίνησε η επέμβαση της αστυνομίας.
Η σημερινή επιχείρηση αποτελεί την τελευταία εξέλιξη σε μια ευρύτερη εκστρατεία των τουρκικών αρχών, η οποία μέσα σε λίγες ημέρες έχει οδηγήσει σε εφόδους σε σπίτια, γραφεία οργανώσεων και χώρους διασκέδασης σε πολλές πόλεις της Τουρκίας.
Η επιχείρηση «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής»
Οι τουρκικές αρχές έχουν δώσει στην επιχείρηση την ονομασία «Ailem Güvende» – «Η οικογένειά μου είναι ασφαλής».
Σύμφωνα με τον υπουργό Δικαιοσύνης Ακίν Γκιουρλέκ, οι έρευνες αφορούν συνολικά 162 υπόπτους, εννέα ενώσεις και 13 επιχειρήσεις σε 15 επαρχίες και συντονίζονται από εισαγγελείς σε Κωνσταντινούπολη, Άγκυρα, Σμύρνη, Αϊδίνιο και Μερσίνα.
Η κυβέρνηση υποστηρίζει ότι οι επιχειρήσεις αποσκοπούν στην «προστασία των παιδιών, του θεσμού της οικογένειας και της δημόσιας τάξης».
Οι εισαγγελικές έρευνες αφορούν, μεταξύ άλλων, καταγγελίες για διευκόλυνση πορνείας, παραγωγή ή διανομή άσεμνου υλικού και έκθεση ανηλίκων σε τέτοιο περιεχόμενο. Οι συγκεκριμένες κατηγορίες αποτελούν ισχυρισμούς των αρχών και δεν έχουν κριθεί δικαστικά.
Εφόδους σε σπίτια και οργανώσεις από τα ξημερώματα
Το νέο κύμα επιχειρήσεων ξεκίνησε τα ξημερώματα της Κυριακής. Στην Κωνσταντινούπολη, οι αρχές πραγματοποίησαν έρευνες σε 54 διαφορετικές διευθύνσεις, μεταξύ των οποίων έξι ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεις και 10 επιχειρήσεις. Σύμφωνα με την εισαγγελία της Κωνσταντινούπολης, στο συγκεκριμένο σκέλος της επιχείρησης κινήθηκαν διαδικασίες σε βάρος 38 ανθρώπων και 26 τέθηκαν υπό κράτηση.
Στην Άγκυρα, η αστυνομία πραγματοποίησε έφοδο στα γραφεία της Kaos GL, μιας από τις παλαιότερες και πιο γνωστές οργανώσεις υπεράσπισης των δικαιωμάτων των ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπων στην Τουρκία.
Μέλη του διοικητικού και εποπτικού συμβουλίου της οργάνωσης συνελήφθησαν έπειτα από εφόδους στα σπίτια τους, ενώ πραγματοποιήθηκε έρευνα και στα γραφεία της.
Το Reuters ανέφερε ότι μόνο το Σαββατοκύριακο τουλάχιστον 26 άνθρωποι συνελήφθησαν στην Κωνσταντινούπολη και άλλοι 21 στην Άγκυρα.
Στη φυλακή 16 άνθρωποι στη Σμύρνη
Η καταστολή επεκτάθηκε και στη Σμύρνη. Δικαστήριο διέταξε τη Δευτέρα την προφυλάκιση 16 από τους 18 ανθρώπους που είχαν τεθεί υπό κράτηση στο πλαίσιο της ίδιας επιχείρησης. Οι άλλοι δύο αφέθηκαν ελεύθεροι υπό δικαστική επιτήρηση.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη αύξησε ακόμη περισσότερο την ανησυχία οργανώσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων, οι οποίες υποστηρίζουν ότι δεν πρόκειται για μεμονωμένες ποινικές έρευνες, αλλά για συντονισμένη επίθεση στην οργανωμένη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινωνία των πολιτών.
Η Τουρκική Ένωση Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων χαρακτήρισε την επιχείρηση «κρατικά καθοδηγούμενη διάκριση» και πολιτική εκφοβισμού, ενώ ο εισηγητής του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για την Τουρκία, Νάτσο Σάντσεθ Αμόρ, έκανε λόγο για «σοκαριστική κλιμάκωση» της καταστολής.
Μπλόκο σε ιστοσελίδες και λογαριασμούς στα social media
Η επιχείρηση δεν περιορίστηκε σε συλλήψεις και εφόδους. Πριν ακόμη ξεκινήσουν οι αστυνομικές επιχειρήσεις, οι τουρκικές αρχές είχαν προχωρήσει σε μπλοκάρισμα ιστοσελίδων και λογαριασμών στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης που ανήκαν σε ΛΟΑΤΚΙ+ οργανώσεις, ακτιβιστές, φοιτητικές ομάδες και ανεξάρτητα μέσα ενημέρωσης.
Σύμφωνα με το Reuters, ανάμεσα στους λογαριασμούς στους οποίους περιορίστηκε η πρόσβαση ήταν ακόμη και ο λογαριασμός στο X του τουρκικού παραρτήματος της Διεθνούς Αμνηστίας.
Η European Pride Organisers Association αναφέρει ότι οι περιορισμοί στο διαδίκτυο άρχισαν στις 12 Σεπτεμβρίου και ακολούθησαν, λίγες ώρες αργότερα, οι ταυτόχρονες αστυνομικές επιχειρήσεις σε πολλές επαρχίες.
Το Συμβούλιο της Ευρώπης προειδοποιεί την Άγκυρα
Ο επίτροπος Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων του Συμβουλίου της Ευρώπης, Μάικλ Ο’ Φλάχερτι, εξέφρασε έντονη ανησυχία για τις συλλήψεις, τις εφόδους και τους περιορισμούς στο διαδίκτυο.
Τόνισε ότι οι αναφορές σε «οικογενειακές αξίες» και «προστασία των παιδιών» δεν αρκούν για να δικαιολογήσουν περιορισμούς θεμελιωδών δικαιωμάτων και ζήτησε να αφεθούν ελεύθεροι όσοι κρατούνται εξαιτίας της νόμιμης δράσης τους στο πεδίο των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και της κοινωνίας των πολιτών.
Το Συμβούλιο της Ευρώπης έχει επανειλημμένα εκφράσει ανησυχίες για την ελευθερία της έκφρασης, της συνάθροισης και του συνεταιρίζεσθαι στην Τουρκία, καθώς και για την πίεση που ασκείται σε οργανώσεις της κοινωνίας των πολιτών.
Αντιδρά και η Ευρωπαϊκή Ένωση
Οι εξελίξεις έχουν προκαλέσει ανησυχία και στις Βρυξέλλες. Η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει επισημάνει ότι παρακολουθεί τις συλλήψεις και τις δικαστικές διαδικασίες σε βάρος ΛΟΑΤΚΙ+ ακτιβιστών, υπενθυμίζοντας ότι η Τουρκία είναι υποψήφια προς ένταξη χώρα και μέλος του Συμβουλίου της Ευρώπης.
Σε πρόσφατες τοποθετήσεις της, η ΕΕ έχει δηλώσει ότι παραμένει «βαθιά ανήσυχη» για τη στοχοποίηση στην Τουρκία οργανώσεων της κοινωνίας των πολιτών, υπερασπιστών ανθρωπίνων δικαιωμάτων και ΛΟΑΤΚΙ+ ανθρώπων, μεταξύ άλλων μέσω αυθαίρετων συλλήψεων και κρατήσεων.
Η «Δεκαετία της Οικογένειας και του Πληθυσμού» του Ερντογάν
Οι επιχειρήσεις πραγματοποιούνται ενώ ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν προωθεί τη λεγόμενη «Δεκαετία της Οικογένειας και του Πληθυσμού 2026-2035», μια κυβερνητική στρατηγική που παρουσιάζεται ως απάντηση στην υπογεννητικότητα και στη γήρανση του τουρκικού πληθυσμού.
Ο Τούρκος πρόεδρος έχει επανειλημμένα χρησιμοποιήσει σκληρή ρητορική απέναντι στη ΛΟΑΤΚΙ+ κοινότητα και έχει συνδέσει το ζήτημα με την προστασία της παραδοσιακής οικογένειας και την πτώση των γεννήσεων.
Οι σχέσεις μεταξύ ατόμων του ίδιου φύλου δεν αποτελούν ποινικό αδίκημα στην Τουρκία, ωστόσο οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων καταγράφουν εδώ και χρόνια αυξανόμενους περιορισμούς σε εκδηλώσεις, Pride και οργανώσεις της κοινότητας.
Το Istanbul Pride απαγορεύεται συστηματικά από το 2015, ενώ η Διεθνής Αμνηστία έχει καταγγείλει επανειλημμένα συλλήψεις ανθρώπων επειδή συμμετείχαν σε ειρηνικές πορείες υπερηφάνειας.
Η νέα επιχείρηση, όμως, ξεπερνά πλέον τα όρια των απαγορευμένων Pride: μέσα σε λίγα εικοσιτετράωρα έχουν μπει στο στόχαστρο οργανώσεις, στελέχη τους, επιχειρήσεις, ιστοσελίδες και λογαριασμοί στα social media, ενώ η μαζική αστυνομική επέμβαση της Τρίτης έξω από το Τσαγκλαγιάν δείχνει ότι η αντιπαράθεση μεταφέρεται πλέον και στους δρόμους της Κωνσταντινούπολης.
