Διαμερίσματα βραχυχρόνιας μίσθωσης τύπου Airbnb χρησιμοποιούνται από εγκληματικές συμμορίες στο Βέλγιο ως χώροι αποθήκευσης χρημάτων, ναρκωτικών, όπλων, ακόμη και ανθρώπων, προειδοποιεί η εθνική επίτροπος ναρκωτικών της χώρας, Ine Van Wymersch.
Μιλώντας στον Guardian, η Βαν Βίμερς ανέφερε ότι οι εγκληματικές οργανώσεις εκμεταλλεύονται την ευελιξία των πλατφορμών βραχυχρόνιας μίσθωσης, αλλά και τη ραγδαία ανάπτυξη του ηλεκτρονικού εμπορίου, για να διευκολύνουν τη δράση τους.
«Χρειάζεσαι κάποιον να παραλάβει ένα φορτίο από το λιμάνι. Δεν ξέρεις ακριβώς πότε θα φτάσει το πλοίο. Μπορείς να νοικιάσεις ένα διαμέρισμα ή στούντιο Airbnb για τρεις ημέρες. Είναι πολύ ευέλικτο. Αν το πλοίο δεν πάει στην Αμβέρσα αλλά στη Μασσαλία, υπάρχει δωρεάν ακύρωση», είπε χαρακτηριστικά.
Κοκαΐνη και μετρητά σε διαμέρισμα στις Βρυξέλλες
Στις αρχές Αυγούστου, η αστυνομία εντόπισε 3,3 κιλά κοκαΐνης και 4.845 ευρώ σε μετρητά σε διαμέρισμα που είχε μισθωθεί μέσω Airbnb στο κέντρο των Βρυξελλών.
Σύμφωνα με το πρακτορείο Belga, το διαμέρισμα φέρεται να χρησιμοποιούνταν για την αποθήκευση και τη συσκευασία ναρκωτικών.
Δεν πρόκειται για μεμονωμένη υπόθεση. Το 2024, όταν 11 άτομα καταδικάστηκαν για συμμετοχή σε μεγάλο κύκλωμα διακίνησης ναρκωτικών μεταξύ Βελγίου και Ηνωμένου Βασιλείου, έγινε γνωστό ότι ναρκωτικά αξίας 21 εκατ. ευρώ είχαν κατασχεθεί σε Airbnb στο Staden, στη Δυτική Φλάνδρα.
Η απάντηση της Airbnb
Εκπρόσωπος της Airbnb στο Βέλγιο αρνήθηκε να σχολιάσει απευθείας στον Guardian, παραπέμποντας σε πρόσφατες δηλώσεις του Clément Eulry, επικεφαλής της Airbnb για τη Γαλλία και τις χώρες της Μπενελούξ.
Ο Eulry είχε δηλώσει στη De Standaard ότι τέτοιες κρατήσεις αποτελούν ακραία μειοψηφία σε σχέση με τα εκατομμύρια κρατήσεων που επεξεργάζεται κάθε χρόνο η εταιρεία.
Τόνισε, ωστόσο, ότι κάθε τέτοια υπόθεση είναι μία υπόθεση παραπάνω και ότι η εταιρεία λαμβάνει μέτρα, μεταξύ των οποίων και η χρήση τεχνητής νοημοσύνης για τον εντοπισμό ύποπτων κρατήσεων.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι προβληματικοί ενοικιαστές αναφέρονται πάντα στην αστυνομία και στις τοπικές αρχές.
Το e-commerce ως εργαλείο του οργανωμένου εγκλήματος
Η Βαν Βίμερς υπογράμμισε ότι οι βραχυχρόνιες μισθώσεις είναι μόνο μία πλευρά του προβλήματος.
Όπως είπε, το οργανωμένο έγκλημα εκμεταλλεύεται πλέον τη σύγχρονη οικονομία: ανώνυμα email, κρυπτογραφημένες επικοινωνίες, κρυπτονομίσματα και την καθημερινή παρουσία εταιρειών ταχυμεταφορών.
«Το γεγονός ότι το ηλεκτρονικό εμπόριο είναι μια αναπτυσσόμενη επιχειρηματική δραστηριότητα διευκολύνει πάρα πολύ το οργανωμένο έγκλημα», σημείωσε.
Η ίδια προειδοποίησε ότι και οι εταιρείες διανομών είναι ιδιαίτερα εκτεθειμένες στον κίνδυνο εργαλειοποίησης από εγκληματικά δίκτυα.
Όπως εξήγησε, δεν φαίνεται πλέον ύποπτο όταν ένα λευκό βαν σταματά έξω από ένα σπίτι και παραδίδει ένα μικρό κουτί.
Η Αμβέρσα και ο φόβος του «ναρκοκράτους»
Η Ine Van Wymersch έγινε η πρώτη εθνική επίτροπος ναρκωτικών του Βελγίου το 2023, μετά την ανάδειξη της Αμβέρσας σε μία από τις βασικές πύλες εισόδου κοκαΐνης στην Ευρώπη.
Ο διορισμός της ήρθε μετά από κύμα βίας που συνδέθηκε με τη διακίνηση ναρκωτικών.
Το 2022, ο τότε υπουργός Δικαιοσύνης του Βελγίου αναγκάστηκε να τεθεί υπό αστυνομική προστασία μετά την αποκάλυψη σχεδίου απαγωγής του.
Η Αμβέρσα είχε επίσης ζήσει επιθέσεις με χειροβομβίδες και τη δολοφονία ενός 11χρονου κοριτσιού, θύματος σύγκρουσης ανάμεσα σε αντίπαλες συμμορίες ναρκωτικών.
Η προειδοποίηση ότι το Βέλγιο κινδυνεύει να μετατραπεί σε «ναρκοκράτος» είχε αρχικά διατυπωθεί από την ίδια τη Βαν Βίμερς.
Όπως είπε στον Guardian, εξακολουθεί να συμφωνεί με αυτή την εκτίμηση: αν δεν ληφθούν μέτρα, υπάρχει κίνδυνος να δημιουργηθεί μια κατάσταση στην οποία δεν θα είναι πλέον σαφές «ποιοι είναι οι καλοί και ποιοι οι κακοί».
«Το χρήμα είναι η καρδιά του τέρατος»
Η βασική προτεραιότητα της Βαν Βίμερς είναι το χτύπημα του παράνομου χρήματος.
«Αυτό το πολυκέφαλο τέρας έχει μόνο μία καρδιά και αυτή είναι το χρήμα», είπε.
Η στρατηγική της στοχεύει και σε μικρές επιχειρήσεις, όπως κομμωτήρια, nail bars και νυχτερινά καταστήματα, που μπορούν να χρησιμοποιηθούν για ξέπλυμα χρήματος.
Το μήνυμά της προς τις τοπικές αρχές είναι ότι πρέπει να ελέγχουν και να ερευνούν τα ύποπτα καταστήματα στις γειτονιές τους.
«Έχει σημασία, γιατί όλες αυτές οι μικρές επιχειρήσεις είναι ένα μεγάλο δίκτυο», σημείωσε.
«Έγκλημα ως υπηρεσία»
Σύμφωνα με την εθνική επίτροπο ναρκωτικών, οι εγκληματικές οργανώσεις έχουν αλλάξει τρόπο λειτουργίας.
Δεν λειτουργούν πλέον απαραίτητα ως αυστηρές ιεραρχικές πυραμίδες, αλλά ως πιο χαλαρά, ανώνυμα δίκτυα, όπου πολλές φορές οι ίδιοι οι εγκληματίες δεν γνωρίζουν καν σε ποιο δίκτυο ανήκουν.
Οι παράνομες δραστηριότητες ανατίθενται σε διαφορετικές ομάδες που ειδικεύονται στο ξέπλυμα χρήματος, στην προμήθεια όπλων ή στη χρήση βίας.
«Είναι πραγματικά έγκλημα ως υπηρεσία και είναι πολύ ευκαιριακό», ανέφερε.
Οι πυροβολισμοί στις Βρυξέλλες
Στις Βρυξέλλες, η αστυνομία κατέγραψε 101 πυροβολισμούς το 2025, αριθμός που, σύμφωνα με τοπικά μέσα, αποτελεί ιστορικό υψηλό.
Η Βαν Βίμερς συνδέει την αύξηση των πυροβολισμών με κοινωνικά προβλήματα, λέγοντας ότι όσοι πυροβολούν είναι συχνά άνθρωποι χωρίς προοπτική.
Κατά την ίδια, είναι αφελές να πιστεύει κανείς ότι μια αποκλειστικά κατασταλτική πολιτική θα μειώσει τον αριθμό των περιστατικών βίας.
«Θα δούμε λιγότερους πυροβολισμούς μόνο όταν υπάρχουν λιγότεροι ευάλωτοι άνθρωποι», είπε.
Πέρα από την αστυνομία
Η Βαν Βίμερς υποστηρίζει ότι η αντιμετώπιση του οργανωμένου εγκλήματος δεν μπορεί να στηριχθεί μόνο στην αστυνομική δράση.
Ζητά επενδύσεις στην εκπαίδευση, στη μείωση της φτώχειας, στη στέγαση και σε καλύτερες αμοιβές για εργαζομένους σε τομείς όπως οι διανομές.
Για την ίδια, η κοινωνία πρέπει να γίνει πιο ανθεκτική, ώστε οι νέοι να μη στρατολογούνται από τα κυκλώματα ναρκωτικών.
Η προειδοποίηση από το Βέλγιο είναι σαφής: το οργανωμένο έγκλημα δεν κινείται πλέον μόνο σε σκοτεινά σοκάκια ή κλειστά κυκλώματα. Χρησιμοποιεί τις ίδιες υπηρεσίες της καθημερινής οικονομίας, από τα Airbnb μέχρι τα βαν των διανομών, για να κρύβει, να μεταφέρει και να ξεπλένει το χρήμα του.
