Οκτώ μήνες πριν από τις προεδρικές εκλογές, η ρωσική ανάμειξη με στόχο υποψηφίους αυξάνεται στη Γαλλία, αν και παραμένει λιγότερο ορατή. Η κυβέρνηση παρουσίασε πρόσφατα νομοσχέδιο για την αντιμετώπιση του φαινομένου, αλλά η γαλλική αριστερά ζητά στα μέτρα να περιληφθούν πλατφόρμες όπως το TikTok και το X.
«Αν δεν κάνουμε τίποτε για να προστατευθούμε, η εκλογική διαδικασία μπορεί να αλλοιωθεί», δήλωσε στο ραδιοφωνικό δίκτυο RTL ο Γκαμπριέλ Ατάλ, πρώην πρωθυπουργός της κυβέρνησης Μακρόν που έχει γίνει και ο ίδιος στόχος και κατηγορεί τη Ρωσία ότι «θέλει να κλέψει την ψηφοφορία από τους Γάλλους».
Μία σειρά αποσταθεροποιητικών ενεργειών, που αποδίδονται σε φιλορωσικά δίκτυα, έχουν βάλει στόχο μέσα σε λίγες ημέρες τρεις δηλωμένους ή μη υποψηφίους για τις προεδρικές εκλογές.
Ο κεντροδεξιός υποψήφιος, Εντουάρ Φιλίπ, έγινε στόχος συκοφαντιών για την κατάσταση της υγείας του, ο ευρωβουλευτής της αριστεράς, Ραφαέλ Γκλιξμάν, έγινε στόχος μέσω της συζύγου του, της δημοσιογράφου Λεά Σαλαμέ, η οποία κατηγορήθηκε ότι «εξαγόρασε την εύνοια των μέσων ενημέρωσης» για λογαριασμό του συζύγου της, ενώ ο Γκαμπριέλ Ατάλ έγινε στόχος μέσω «πληροφοριών» ότι πάσχει από τη νόσο του Πάρκινσον.
Αν και οι ενέργειες αυτές δεν είναι πολύ εμφανείς, σύμφωνα με πηγή ασφαλείας, είναι οι πρώτες που στρέφονται κατά υποψηφίων από την έναρξη της προεκλογικής εκστρατείας.
Χθες το βράδυ, ο πρωθυπουργός, Σεμπαστιέν Λεκορνί, αντέδρασε υπενθυμίζοντας ότι η κυβέρνηση παρουσίασε στα τέλη του Ιουλίου σχετικό νομοσχέδιο στο υπουργικό συμβούλιο.
Το νομοθετικό κείμενο προβλέπει αυστηροποίηση των ποινών για τα πρόσωπα που διασπείρουν ψευδείς πληροφορίες σε εκλογικό πλαίσιο: η ποινή φυλάκισης ενός έτους με πρόστιμο 15.000 ευρώ μετατρέπεται σε φυλάκιση τριών ετών και πρόστιμο 45.000 ευρώ. Και μπορούν να φθάσουν μέχρι τα έξι χρόνια αν η αλλοίωση της εκλογικής διαδικασίας έγινε «για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων μίας ξένης χώρας, επιχείρησης ή οργάνωσης».
Η γαλλική κυβέρνηση παρουσίασε επίσης διάταγμα που προβλέπει τη σύσταση «επιτροπής ενημέρωσης» με αποστολή την ενημέρωση του κοινού και των υποψηφίων σε περίπτωση παρεμβάσεων.
Ο πρωθυπουργός της Γαλλίας δέχθηκε τον Ιούνιο αντιπροσωπείες των πολιτικών κομμάτων για να συζητήσουν τις «σοβαρές απειλές επί των προεδρικών εκλογών» και οι επαφές αυτές θα συνεχιστούν από τον Σεπτέμβριο.
Όμως μέρος της γαλλικής αριστεράς θεωρεί ότι τα μέτρα της κυβέρνησης δεν έχουν αρκετή εμβέλεια και θεωρεί ότι ξένες πλατφόρμες όπως το TikTok ή το X πρέπει επίσης να περιληφθούν.
Σιωπή από τη δεξιά και την άκρα δεξιά
Ο Ραφαέλ Γκλιξμάν ζητά από τις γαλλικές και ευρωπαϊκές αρχές να μην διστάσουν αν χρειαστεί να λάβουν μέτρα κατά αυτών των κοινωνικών δικτύων.
Υπενθυμίζει την περίπτωση του ακροδεξιού υποψηφίου, Καλίν Γκεοργκέσκου, στις προεδρικές εκλογές στη Ρουμανία του 2024 που, κατά γενική κατάπληξη, ήρθε πρώτος στον πρώτο γύρο των εκλογών, κατηγορήθηκε από τις ρουμανικές αρχές για παράνομη εκστρατεία υποστήριξης ενορχηστρωμένη από τη Μόσχα κυρίως μέσω του TikTok. Η ψηφοφορία ακυρώθηκε και ο φιλοευρωπαίος υποψήφιος, Νικουσόρ Νταν, κέρδισε τις εκλογές λίγους μήνες μετά.
«Δεν υπήρξαν κυρώσεις κατά του TikTok», λέει ο Ραφαέλ Γκλιξμάν.
Η επικεφαλής των Οικολόγων, Μαρίν Τοντελιέ, κάνει ένα βήμα παραπάνω προτείνοντας τη διακοπή της λειτουργίας στη Γαλλία δικτύων όπως το Χ κατά τη διάρκεια της προεκλογικής εκστρατείας σε περίπτωση διαπίστωσης παραβιάσεων.
Από τότε που εξαγόρασε το Twitter για να το μετονομάσει σε Χ το 2022, ο Έλον Μασκ δεν χάνει ευκαιρία για να αποστείλει πολιτικά μηνύματα μέσω της πλατφόρμας του. Στις αρχές του Ιουλίου, χαρακτήρισε την υποψηφιότητα της Μαρίν Λε Πεν «τελευταία ελπίδα της Γαλλίας».
Μπροστά στις επιχειρήσεις αποσταθεροποίησης των τελευταίων ημερών, η γαλλική δεξιά και η άκρα δεξιά τηρούν σιγή.
Από πολιτικής απόψεως, το θέμα είναι ευαίσθητο για τον Εθνικό Συναγερμό εξαιτίας των δεσμών του κόμματος με τη Ρωσία τουλάχιστον μέσω του δανείου που είχε εξασφαλισθεί από ρωσική τράπεζα κατά τη δεκαετία του 2010.
Το 2025, ο πρόεδρος του κόμματος, Ζορντάν Μπαρντελά, επέλεξε να σκληρύνει τη δημόσια στάση του και χαρακτήρισε τη Μόσχα «πολυδιάστατη απειλή» για τη Γαλλία και κατήγγειλε ρωσικές παρεμβάσεις.
Για τον Ραφαέλ Γκλιξμάν, «η καμπάνια του 2027 θα σημαδευτεί από τη ρωσική ανάμειξη».
Η Γερμανία προειδοποιεί για ρωσική παρέμβαση ενόψει των εκλογών
Σε αυξημένη επιφυλακή βρίσκεται η Γερμανία ενόψει των εκλογικών αναμετρήσεων σε κρατίδια της χώρας, με τις Αρχές να προειδοποιούν για απόπειρες παραπληροφόρησης που, όπως αναφέρουν, συνδέονται με τη Ρωσία.
Το Βερολίνο κάνει λόγο για προσπάθειες επηρεασμού της κοινής γνώμης μέσω διασποράς ψευδών πληροφοριών, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για παρεμβάσεις στη διάρκεια της προεκλογικής περιόδου.
Στο διαδίκτυο κυκλοφορούν βίντεο που έχουν στόχο να πλήξουν την εικόνα πολιτικών και κομμάτων τα οποία δεν θεωρούνται φιλικά προς τη Ρωσία. Στο στόχαστρο φαίνεται να έχουν βρεθεί σχεδόν όλα τα κόμματα, με εξαίρεση την ακροδεξιά «Εναλλακτική για τη Γερμανία» (AfD) και τη λαϊκιστική Συμμαχία Σάρα Βάγκενκνεχτ (BSW).
Ο αριθμός των συγκεκριμένων βίντεο εκτιμάται ότι ανέρχεται σε μερικές εκατοντάδες. Πολλά από αυτά εμφανίζονται να χρησιμοποιούν λογότυπα γερμανικών μέσων ενημέρωσης, ώστε να δείχνουν πιο αξιόπιστα, και διακινούνται σε πλατφόρμες κοινωνικής δικτύωσης, όπως το X. Αρκετά έχουν ήδη αφαιρεθεί.
Οι εκστρατείες αυτές λέγεται ότι εντάσσονται στην αποκαλούμενη «Επιχείρηση Ματριόσκα» (σ.σ. οι διάσημες ρωσικές ξύλινες κούκλες που μπαίνουν η μία μέσα στην άλλη). Είχαν επισημανθεί επίσης στη διάρκεια των περσινών γερμανικών ομοσπονδιακών εκλογών.
Οι ψηφοφόροι στο ανατολικό κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ πρόκειται να εκλέξουν στις 6 Σεπτεμβρίου το νέο κοινοβούλιο του κρατιδίου. Θα ακολουθήσουν στις 20 Σεπτεμβρίου οι εκλογές στο Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία και στο Βερολίνο.
Σύμφωνα με τις υπηρεσίες ασφαλείας, Ρώσοι είχαν αρχικά επιδιώξει να βαθύνουν τις διαιρέσεις ανάμεσα στην ανατολική και τη δυτική Γερμανία, μεταξύ άλλων και μέσω ψευδών ισχυρισμών ότι παιδιά από την ανατολική Γερμανία υφίστανται μπούλινγκ σε σχολεία στη δυτική Γερμανία.
Στη συνέχεια φέρονται να προσπάθησαν να δυσφημήσουν πολιτικούς κατηγορώντας τους ψευδώς για καταχρήσεις ή για σεξουαλικά αδικήματα.
Κυβερνητικές πηγές είπαν ότι τέτοιες δράσεις αποτελούν τμήμα μιας ευρύτερης υβριδικής απειλής εκ μέρους της Ρωσίας εναντίον της Γερμανίας.
Πρόσθεσαν ότι οι εκστρατείες υποστηρίζονται από ένα ολόκληρο οικοσύστημα παραπληροφόρησης, στο οποίο συμμετέχουν τόσο κρατικοί όσο και μη κρατικοί παράγοντες, και αποτελούν μέρος μιας μακροπρόθεσμης στρατηγικής.
Βραχυπρόθεσμα οι εν λόγω παράγοντες χρησιμοποιούν κάθε ευκαιρία για να διχάσουν και να πολώσουν τη γερμανική κοινωνία, όπως λένε οι πηγές αυτές, προσθέτοντας ότι οι μέθοδοί τους εξελίσσονται διαρκώς, μεταξύ άλλων και μέσω της χρήσης της τεχνητής νοημοσύνης.
