Από τα εργοστάσια και τη χωματερή του Σχιστού στις μεγαλύτερες πίστες της χώρας – Η φτώχεια, το «Ιστορία μου, αμαρτία μου», η σχέση της με την εποχή του ΠΑΣΟΚ και η τελευταία της περιοδεία ενώ έδινε μάχη με τον καρκίνο
Σαν σήμερα, στις 6 Αυγούστου 1999, πεθαίνει σε ηλικία 64 ετών η Ρίτα Σακελλαρίου, μία από τις πιο αναγνωρίσιμες και ιδιαίτερες φωνές του ελληνικού λαϊκού τραγουδιού. Ο θάνατός της προκαλεί σοκ, καθώς η σοβαρότητα της ασθένειάς της είχε γίνει γνωστή μόλις λίγες εβδομάδες νωρίτερα.
Η διαδρομή της έμοιαζε βγαλμένη από λαϊκό τραγούδι: φτώχεια, ορφάνια, σκληρή εργασία, θυελλώδεις έρωτες, νυχτερινά κέντρα, μεγάλες επιτυχίες, πολιτικές παρέες, στρας και αυτοσαρκασμός. Από το «Κάθε ηλιοβασίλεμα» και το «Ιστορία μου, αμαρτία μου» μέχρι το «Αυτός ο άνθρωπος» και το «Εγώ δεν πάω Μέγαρο», η Σακελλαρίου κατάφερε να συνδεθεί με διαφορετικές εποχές του ελληνικού λαϊκού τραγουδιού.
Από τη Σητεία στα Ταμπούρια
Η Μαργαρίτα Σακελλαρίου γεννήθηκε στις 22 Οκτωβρίου 1934 στη Σητεία της Κρήτης. Οι γονείς της είχαν γνωριστεί στην Κάλυμνο, όπου είχε καταφύγει η οικογένεια της μητέρας της, πρόσφυγες από τη Σμύρνη.
Όταν ήταν περίπου δέκα ετών, η οικογένεια εγκαταστάθηκε στα Ταμπούρια του Κερατσινίου. Ο πατέρας της, τσαγκάρης και κομμουνιστής, βρέθηκε στο στόχαστρο των Αρχών κατά την περίοδο του Εμφυλίου και έχασε τη ζωή του από αδέσποτη σφαίρα.
Η οικογένεια βυθίστηκε στη φτώχεια. Η Ρίτα παντρεύτηκε σε ηλικία μόλις 14 ετών και απέκτησε δύο παιδιά, όμως ο γάμος διαλύθηκε σύντομα. Για να επιβιώσει, εργάστηκε στο καπνεργοστάσιο του Παπαστράτου, στα Λιπάσματα της Δραπετσώνας και στη χωματερή του Σχιστού.
Παράλληλα, άρχισε να τραγουδά σε λαϊκά κέντρα. Ο τυφλός μαέστρος Στέλιος Χρυσίνης ήταν από τους πρώτους που διέκριναν τη φωνή της, όταν την άκουσε στον «Μύλο» στο Πέραμα. Τη βοήθησε να πλησιάσει τις δισκογραφικές εταιρείες και αργότερα την έστειλε στο «Φαληρικόν» στις Τζιτζιφιές.
Εκεί συνεργάστηκε με κορυφαίους δημιουργούς, όπως ο Βασίλης Τσιτσάνης και ο Γιάννης Παπαϊωάννου. Για χρόνια τραγουδούσε δεύτερες φωνές, αποκτώντας εμπειρία δίπλα στους ανθρώπους που είχαν διαμορφώσει το μεταπολεμικό λαϊκό τραγούδι.
Το τραγούδι που έγινε η «ιστορία» της
Η πρώτη μεγάλη προσωπική της επιτυχία ήρθε το 1970 με το «Κάθε ηλιοβασίλεμα», σε μουσική του Γιώργου Μανισαλή και στίχους του Κώστα Ψυχογιού. Το τραγούδι έδωσε τον τίτλο και στον πρώτο μεγάλο προσωπικό της δίσκο.
Τρία χρόνια αργότερα, το «Ιστορία μου, αμαρτία μου» σάρωσε σε ολόκληρη την Ελλάδα και έγινε το τραγούδι με το οποίο ταυτίστηκε περισσότερο από κάθε άλλο. Η επιτυχία είχε αρχίσει πριν ακόμη κυκλοφορήσει σε δίσκο, καθώς η Σακελλαρίου το τραγουδούσε στα νυχτερινά κέντρα και το κοινό άρχισε να τη χαιρετά χρησιμοποιώντας τον τίτλο του.
Το τραγούδι ακούστηκε ακόμη και στην ταινία τρόμου «Ο Εξορκιστής» του Γουίλιαμ Φρίντκιν, σε σκηνή στο σπίτι της ελληνικής καταγωγής οικογένειας του πατέρα Καρράς.
Την ίδια περίοδο, η Σακελλαρίου είχε ήδη πραγματοποιήσει εμφανίσεις σε ελληνικές κινηματογραφικές ταινίες, συχνά δίπλα στον Νίκο Ξανθόπουλο και τη Μάρθα Βούρτση, τραγουδώντας λαϊκές επιτυχίες της εποχής.
Το «Κουίν Αν» και η σχέση με τον Ανδρέα Παπανδρέου
Το 1970 παντρεύτηκε τον παλαιστή Στέφανο Σιδηρόπουλο, γνωστό ως «Λευκό Άγγελο», ο οποίος ήταν 13 χρόνια νεότερός της. Μαζί απέκτησαν τρεις γιους και δημιούργησαν το νυχτερινό κέντρο «Κουίν Αν» στην Εθνική Οδό.
Από το κέντρο πέρασαν πολιτικοί και καλλιτέχνες, μεταξύ των οποίων η Μελίνα Μερκούρη και ο Ανδρέας Παπανδρέου. Ο ιδρυτής του ΠΑΣΟΚ ξεχώριζε ιδιαίτερα το τραγούδι «Αυτός ο άνθρωπος» και, σύμφωνα με τις μαρτυρίες της εποχής, την καλούσε στη γιορτή του στο Καστρί για να του το τραγουδήσει.
Η σχέση της με τον Παπανδρέου και άλλα στελέχη του ΠΑΣΟΚ έγινε συχνά αντικείμενο δημοσιευμάτων. Η ίδια συνδέθηκε στη δημόσια εικόνα με την άνοδο της νυχτερινής διασκέδασης και την καταναλωτική ευφορία της δεκαετίας του 1980.
Ο γάμος της με τον Σιδηρόπουλο διήρκεσε περίπου επτά χρόνια. Μετά τον χωρισμό τους, η Σακελλαρίου πέρασε μια δύσκολη περίοδο, αλλά επέστρεψε δυναμικά στη δισκογραφία.
«Είσαι σαράντα γυναίκες όταν πατάς στην πίστα»
Καθοριστική ήταν η συνεργασία της με τον συνθέτη Τάκη Μουσαφίρη. Μαζί ηχογράφησαν τραγούδια όπως τα «Μια ζωή πληρώνω», «Ένας άνδρας κλαίει», «Ένα τραγούδι πες μου ακόμα» και «Αυτός ο άνθρωπος».
Ο Μουσαφίρης φέρεται να της είχε πει πως όταν πατούσε στην πίστα ήταν «σαράντα γυναίκες μαζί», περιγράφοντας τον δυναμισμό και τη σκηνική παρουσία της.
Στα μέσα της δεκαετίας του 1980 συνεργάστηκε με τον Νίκο Καρβέλα, ο οποίος της έγραψε το «Σώσε με». Στον ίδιο δίσκο, με τίτλο «Αρέσω», περιλαμβάνονταν το ομότιτλο τραγούδι και το «Είναι γάτα ο κοντός με τη γραβάτα».
Η Σακελλαρίου άρχισε σταδιακά να βασίζει την καριέρα της σε τραγούδια με έντονο χιούμορ, προκλητικούς τίτλους και εύκολα αναγνωρίσιμα ρεφρέν. Αντί να αποστασιοποιηθεί από αυτή την εικόνα, την υιοθέτησε και συχνά την αντιμετώπιζε με αυτοσαρκασμό.
«Εγώ δεν πάω Μέγαρο»
Το 1993 κυκλοφόρησε μία από τις πιο χαρακτηριστικές επιτυχίες της τελευταίας περιόδου της καριέρας της: «Εγώ δεν πάω Μέγαρο, θα μείνω με τον παίδαρο», σε μουσική Νίκου Τερζή και στίχους Γιώργου Παυριανού.
Το τραγούδι αντιπαρέβαλλε με χιούμορ τον κόσμο του Μεγάρου Μουσικής με τη λαϊκή διασκέδαση και αξιοποιούσε την εικόνα που είχε δημιουργήσει η ίδια ως ώριμη, δυναμική γυναίκα που δεν δίσταζε να μιλά ανοιχτά για τον έρωτα και τους νεότερους άνδρες.
Ακολούθησαν οι δίσκοι «Και ξανά ερωτευμένη» το 1995 και «Να κρατάμε επαφή» το 1997, οι τελευταίοι που ολοκλήρωσε πριν από την ασθένειά της.
Η τελευταία περιοδεία
Τον Αύγουστο του 1998, ένας επίμονος πόνος στην πλάτη, που αρχικά θεωρήθηκε ψύξη, την οδήγησε στο νοσοκομείο. Οι εξετάσεις έδειξαν καρκίνο και ξεκίνησε χημειοθεραπείες.
Παρά την επιδείνωση της υγείας της και την απώλεια των μαλλιών της, στις αρχές του 1999 φόρεσε περούκα και ταξίδεψε στην Αυστραλία για περιοδεία. Οι συνεργάτες της θυμούνταν ότι μετά τις εμφανίσεις δεν είχε πλέον τη δύναμη να τους ακολουθήσει και επέστρεφε μόνη στο ξενοδοχείο.
Μετά την επιστροφή της στην Ελλάδα εισήχθη ξανά στο νοσοκομείο. Ο καρκίνος είχε ξεκινήσει από το πάγκρεας και είχε προκαλέσει εκτεταμένες μεταστάσεις.
Η Ρίτα Σακελλαρίου πέθανε στις 6 Αυγούστου 1999. Άφησε πίσω της μια καριέρα τεσσάρων δεκαετιών και ένα ρεπερτόριο που αποτύπωσε τόσο τις αλλαγές στο ελληνικό λαϊκό τραγούδι όσο και τις αντιφάσεις μιας ολόκληρης εποχής.
Πίσω από τα στρας, τα τραγούδια-σλόγκαν και τη δημόσια εικόνα της «βασίλισσας της νύχτας» βρισκόταν μια γυναίκα που είχε ξεκινήσει από την απόλυτη φτώχεια και κατάφερε να γίνει μία από τις πιο αναγνωρίσιμες λαϊκές ερμηνεύτριες της χώρας.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
1826: Αρχίζει η μάχη του Χαϊδαρίου, με τις ελληνικές δυνάμεις υπό τον Γεώργιο Καραϊσκάκη και τον Κάρολο Φαβιέρο να αποκρούουν την επίθεση των στρατευμάτων του Κιουταχή. Οι συγκρούσεις θα συνεχιστούν έως τις 8 Αυγούστου.
1945: Το αμερικανικό βομβαρδιστικό «Enola Gay» ρίχνει στη Χιροσίμα την πρώτη ατομική βόμβα που χρησιμοποιείται σε πόλεμο. Δεκάδες χιλιάδες άνθρωποι σκοτώνονται ακαριαία, ενώ οι νεκροί έως το τέλος του 1945 υπολογίζονται περίπου σε 140.000.
1961: Η Μαρία Κάλλας αποθεώνεται στο αρχαίο θέατρο της Επιδαύρου, ερμηνεύοντας τη «Μήδεια» του Λουίτζι Κερουμπίνι. Η ιστορική παραγωγή σκηνοθετείται από τον Αλέξη Μινωτή, με σκηνικά και κοστούμια του Γιάννη Τσαρούχη.
1976: Το τουρκικό ερευνητικό σκάφος «Χόρα» πραγματοποιεί σεισμικές έρευνες σε περιοχή του Αιγαίου την οποία η Ελλάδα θεωρεί τμήμα της υφαλοκρηπίδας της, προκαλώντας σοβαρή ελληνοτουρκική κρίση. Η κυβέρνηση Καραμανλή προσφεύγει στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ και στο Διεθνές Δικαστήριο της Χάγης.
1991: Ο Τιμ Μπέρνερς-Λι ανακοινώνει δημόσια μέσω του CERN το εγχείρημα του Παγκόσμιου Ιστού και καθιστά ευρύτερα προσβάσιμο τον πρώτο δικτυακό τόπο, στη διεύθυνση info.cern.ch. Η ημερομηνία θεωρείται ορόσημο στην εξάπλωση του World Wide Web.
1992: Η Βούλα Πατουλίδου κατακτά το χρυσό μετάλλιο στα 100 μέτρα με εμπόδια στους Ολυμπιακούς Αγώνες της Βαρκελώνης, με επίδοση 12,64. Η αυθόρμητη φράση της «Για την Ελλάδα, ρε γαμώτο» μένει στην ιστορία.
2012: Ο Παύλος Κοντίδης κατακτά το ασημένιο μετάλλιο στην κατηγορία Laser της ιστιοπλοΐας στους Ολυμπιακούς Αγώνες του Λονδίνου. Πρόκειται για το πρώτο ολυμπιακό μετάλλιο στην ιστορία της Κυπριακής Δημοκρατίας.
2020: Η Ελλάδα και η Αίγυπτος υπογράφουν στο Κάιρο συμφωνία για τη μερική οριοθέτηση της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης τους. Η συμφωνία αποτελεί σημαντική διπλωματική εξέλιξη για τις θαλάσσιες ζώνες στην Ανατολική Μεσόγειο.
Γεννήσεις
1881 – Αλεξάντερ Φλέμινγκ (Alexander Fleming), σκωτσέζος γιατρός, βιολόγος και φαρμακολόγος, ανακάλυψε τυχαία το 1928 την πενικιλίνη, το πρώτο αντιβιοτικό της ιστορίας, σώζοντας εκατομμύρια ζωές και θεμελιώνοντας τη σύγχρονη φαρμακολογία. Έχει επίσης σημαντική συνεισφορά στη βακτηριολογία και ανακάλυψε το ένζυμο λυσοζύμη. Τιμήθηκε με το Νόμπελ Ιατρικής το 1945, συνεργάστηκε με τους Florey και Chain και ήταν μέλος πολλών επιστημονικών ακαδημιών. Η ανακάλυψή του άλλαξε οριστικά την παγκόσμια ιατρική και αποτελεί σύμβολο επιστημονικής καινοτομίας και τύχης.
1928 – Άντι Γουόρχολ (Andy Warhol), αμερικανός καλλιτέχνης και βασική μορφή της ποπ αρτ. Γεννήθηκε ως Andrew Warhola στο Πίτσμπουργκ και ξεκίνησε τη διαδρομή του ως επιτυχημένος εικονογράφος. Τη δεκαετία του ’60 έγινε διεθνής σταρ με έργα που ανέδειξαν τη σχέση τέχνης, διαφήμισης και διασημότητας («Campbell’s Soup Cans», «Marilyn Diptych»). Δημιούργησε το περίφημο εργαστήριο The Factory, πειραματίστηκε σε πολλαπλά μέσα (ζωγραφική, μεταξοτυπία, φωτογραφία, κινηματογράφος), διαμόρφωσε τη σύγχρονη αντίληψη για τον ρόλο του καλλιτέχνη και άφησε εμβληματικές φράσεις όπως «15 λεπτά δημοσιότητας».
1952 – Λάκης Γαβαλάς, έλληνας επιχειρηματίας και σχεδιαστής μόδας, εμβληματική φιγούρα της σύγχρονης ελληνικής fashion σκηνής. Ξεκίνησε την πορεία του στην Ιταλία και απογείωσε την καριέρα του ιδρύοντας την εταιρεία LAK, φέρνοντας στην Ελλάδα κορυφαία luxury brands όπως Moschino, Dolce & Gabbana και Burberry. Με το εκκεντρικό του στιλ και τις τολμηρές εμφανίσεις, επανακαθόρισε το lifestyle της μόδας, ενώ διοργάνωσε θεματικά events και fashion shows υψηλών απαιτήσεων. Παρά τις επιχειρηματικές περιπέτειες και την προσωπική του περιπέτεια με τη δικαιοσύνη, παραμένει πρόσωπο-σύμβολο και συνεχίζει να επηρεάζει με δημιουργικότητα και αυθεντικότητα το ελληνικό fashion business.
Θάνατοι
1970 – Νίκος Τσιφόρος, Έλληνας σεναριογράφος, σκηνοθέτης, συγγραφέας και χρονογράφος. Αναδείχθηκε με τη Θεατρική του επιτυχία «Η πινακοθήκη των ηλιθίων» (1944) και υπέγραψε πάνω από 80 σενάρια για ταινίες και 40 θεατρικά έργα, συνεργαζόμενος συχνά με τον Πολύβιο Βασιλειάδη. Ξεχώρισε για το λεπτό χιούμορ, τον αυτοσαρκασμό και την απλότητα, αφήνοντας κλασικά έργα στην ελληνική λογοτεχνία και τον κινηματογράφο.
1999 – Ρίτα Σακελλαρίου, Ελληνίδα λαϊκή τραγουδίστρια, γνωστή ως «βασίλισσα του λαϊκού». Γεννήθηκε στη Σητεία το 1934, ξεχώρισε για τη χαρακτηριστική λαϊκή φωνή της από τη δεκαετία του ’60, συνεργάστηκε με μεγάλους συνθέτες (Τσιτσάνης, Παπαϊωάννου, Μουσαφίρης) και άφησε επιτυχίες όπως «Ιστορία μου, αμαρτία μου», «Όλα τα καταλαβαίνω», «Γάτα», «Οι σαραντάρες=δύο εικοσάρες». Η αυθεντικότητά της και οι χαρακτηριστικές ερμηνείες της την έκαναν σύμβολο της νυχτερινής διασκέδασης, σημαδεύοντας το λαϊκό τραγούδι για δεκαετίες.
Εορτολόγιο
Σωτήρης, Σωτηρία, Ευμορφία, Μορφούλα
