Με τις λεπτομέρειες της συμφωνίας ΗΠΑ-Ιράν να παραμένουν ακόμη ασαφείς, έχει σημασία να σταθούμε και στο τι ακριβώς ζητά η Ουάσινγκτον από τον Λίβανο.
Η υπό διαμόρφωση συμφωνία με το Ιράν φαίνεται να απαιτεί από το Ισραήλ και τον Λίβανο να παραβιάσουν προηγούμενες δεσμεύσεις που είχαν αναλάβει κατόπιν προτροπής του Αμερικανού προέδρου.
Μόλις πριν από δύο μήνες, οι πρέσβεις του Ισραήλ και του Λιβάνου πραγματοποίησαν ιστορικές κατ’ ιδίαν συναντήσεις στην Ουάσινγκτον, με τη διαμεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών. Το Στέιτ Ντιπάρτμεντ εξέδωσε πανηγυρική ανακοίνωση, η οποία περιλάμβανε το ακόλουθο απόσπασμα:
«Οι Ηνωμένες Πολιτείες συνεχάρησαν τις δύο χώρες για αυτό το ιστορικό ορόσημο και εξέφρασαν την υποστήριξή τους για περαιτέρω συνομιλίες, καθώς και για τα σχέδια της κυβέρνησης του Λιβάνου να αποκαταστήσει το μονοπώλιο της νόμιμης βίας και να τερματίσει την υπέρμετρη επιρροή του Ιράν. Οι Ηνωμένες Πολιτείες επιβεβαίωσαν ότι οποιαδήποτε συμφωνία για παύση των εχθροπραξιών πρέπει να επιτευχθεί μεταξύ των δύο κυβερνήσεων, με τη διαμεσολάβηση των Ηνωμένων Πολιτειών, και όχι μέσω οποιασδήποτε ξεχωριστής διαδικασίας».
Στην πρώτη πρόταση, οι ΗΠΑ υποστήριζαν τον αφοπλισμό των φιλοιρανικών πολιτοφυλακών, δηλαδή της Χεζμπολάχ. Στη δεύτερη, επέμεναν ότι οποιαδήποτε εκεχειρία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου έπρεπε να συμφωνηθεί από το ίδιο το Ισραήλ και τον Λίβανο «και όχι μέσω οποιασδήποτε ξεχωριστής διαδικασίας», όπως για παράδειγμα μιας συμφωνίας εκεχειρίας που θα συνάπτονταν μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ιράν.
Ωστόσο, σύμφωνα με όσα έχουν γίνει γνωστά από τη μεγάλη συμφωνία των τελευταίων ωρών, αναφέρεται ότι «η υπογεγραμμένη αυτή συμφωνία τερματίζει τις στρατιωτικές επιχειρήσεις σε όλα τα μέτωπα. Για πρώτη φορά, αυτό περιλαμβάνει ρητά και τον Λίβανο, με δέσμευση υπέρ της κυριαρχίας και της εδαφικής ακεραιότητας τόσο του Ισραήλ όσο και του Λιβάνου. Η σύγκρουση Ισραήλ–Χεζμπολάχ υπήρξε το πιο επικίνδυνο σημείο ανάφλεξης στην περιοχή. Ο πρόεδρος Τραμπ την ενέταξε στη διαδικασία της ειρήνης αντί να την αφήσει να αναζωπυρώσει τον πόλεμο. Και η συμφωνία αυτή έχει ουσία. Η εκεχειρία πρέπει να τηρηθεί πριν προχωρήσει οτιδήποτε άλλο. Ο τερματισμός των συγκρούσεων δεν είναι μια ελπίδα· είναι προϋπόθεση».
Μια συμφωνία που εγκαταλείπει την απαίτηση για αφοπλισμό της Χεζμπολάχ βρίσκεται σε πλήρη αντίθεση με την προηγούμενη θέση της κυβέρνησης Τραμπ, σύμφωνα με την οποία η λιβανική κυριαρχία μπορεί να αποκατασταθεί μόνο μέσω του αποκλειστικού κρατικού ελέγχου της ένοπλης ισχύος. Πράγματι, η πιο πρόσφατη εκεχειρία μεταξύ Ισραήλ και Λιβάνου προέβλεπε ότι η συμφωνία παύει να ισχύει εάν ο Λίβανος σταματήσει να σημειώνει ουσιαστική πρόοδο προς τον αφοπλισμό της Χεζμπολάχ. Αν συνδυάσουμε τις δύο συμφωνίες, προκύπτει ότι ο Λίβανος θα παραβιάσει τη μία αν τηρήσει την άλλη.
Για να σταματήσουν οι συγκρούσεις στον Λίβανο, η εκεχειρία δεν μπορεί να προσαρτηθεί σε μια συμφωνία που συνάπτει ένα τρίτο μέρος με ένα τέταρτο. Στην πραγματικότητα, θα ήταν αντίθετο με το πνεύμα της συνάντησης του Απριλίου ακόμη και το να συμμορφωθούν ή να αναγνωρίσουν το Ισραήλ και ο Λίβανος τη συμφωνία ΗΠΑ–Ιράν. Προφανώς, ο Τραμπ μπορεί να αλλάξει γνώμη πολύ περισσότερο που όλα είναι ρευστά. Και φυσικά δεν δεσμεύεται νομικά από τις αμοιβαίες κατανοήσεις που περιλαμβάνονταν στη δήλωση του Στέιτ Ντιπάρτμεντ τον Απρίλιο.
Η κυβέρνηση Τραμπ προσέφερε τη στήριξή της στον πρόεδρο του Λιβάνου, Ζοζέφ Αούν, και στην προσπάθειά του να αποκαταστήσει τη λιβανική κυριαρχία. Σε αντάλλαγμα, ο Αούν προέβη σε δημόσιες δηλώσεις ότι η Χεζμπολάχ, καθώς και τα μέλη και οι υποστηρικτές της, ενεργούν ουσιαστικά αντιπατριωτικά, ίσως ακόμη και προδοτικά. Τώρα, όμως, ο Τραμπ λέει στον Αούν ότι οι συγκρούσεις πρέπει να σταματήσουν, επιτρέποντας στη Χεζμπολάχ να συγκεντρώσει χρήματα, ανθρώπινο δυναμικό και οπλισμό, τα οποία θα χρησιμοποιήσει για να καταστρέψει οριστικά την κυβέρνησή του.
Η κυβέρνηση θα συνεχίσει να υποστηρίζει ότι το Ισραήλ έχει δικαίωμα να αμύνεται απέναντι στις παραβιάσεις της εκεχειρίας από τη Χεζμπολάχ.
Όταν η κυβέρνηση δηλώνει ότι ο Τραμπ θέλει έναν ειρηνικό Λίβανο, αυτό που πραγματικά εννοεί είναι μια παύση των εχθροπραξιών μεταξύ της Χεζμπολάχ και του Ισραήλ. Ο Λίβανος, τεχνικά, δεν συμμετέχει καν στη συζήτηση.
Ο Αμερικανός πρόεδρος αποδοκίμασε την επίθεση του Ισραήλ στα νότια προάστια της Βηρυτού, επικαλούμενος κυρίως το timing αυτής, την ώρα δηλαδή που ΗΠΑ και Ιράν ολοκληρώνουν την πολυαναμενόμενη συμφωνία για ένα μνημόνιο συνεργασίας που μπορεί να οδηγήσει σε τερματισμό του πολέμου. Και ίσως η εξέλιξη αυτή είναι προς το συμφέρον του Λιβάνου.
