Βρισκόμαστε στο 1995, στο Σέλχερστ Παρκ στο Λονδίνο. Η Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ κυνηγά τον τίτλο και το ματς με την Κρίσταλ Πάλας σέρνεται μέσα σε νεύρα, κλωτσιές και προκλήσεις. Κανείς δεν περιμένει ότι, λίγα λεπτά αργότερα, μια εικόνα θα γίνει παγκόσμιο σύμβολο, θα διχάσει, θα λατρευτεί, θα καταδικαστεί, θα ξαναπαιχτεί αμέτρητες φορές. Ο Ερίκ Καντονά, ο Γάλλος με το σηκωμένο γιακά και την αίσθηση ότι δεν χωράει σε κανόνες, δεν γράφει απλώς ένα ακόμη επεισόδιο. Γράφει τον πιο εκρηκτικό μύθο της Premier League.
Στο πρώτο μέρος, οι μονομαχίες είναι διαρκείς. Ο Ρίτσαρντ Σο και ο Κρις Κόουλμαν φορτώνουν τον Καντονά με δυνατά μαρκαρίσματα, ο Άντι Κόουλ τρώει κι αυτός ξύλο, ο διαιτητής Άλαν Γουίλκι αφήνει το παιχνίδι να ξεφύγει. Κάπου εκεί, ο Καντονά πετάει την ειρωνική ατάκα προς τον ρέφερι, «no yellow cards, then?» («Δηλαδή, καμία κίτρινη;»).
Στο ημίχρονο, ο Άλεξ Φέργκιουσον χάνει την υπομονή του. «Why don’t you do your f***g job!» λέει, και η μετάφραση δεν χρειάζεται φαντασία: «Γιατί δεν κάνεις τη γ…η δουλειά σου!».
Τέσσερα λεπτά μετά τη σέντρα του δευτέρου μέρους, ο Γουίλκι βγάζει κόκκινη κάρτα. Ο Καντονά αποβάλλεται για το χτύπημά του πάνω στον Σο, και η κάμερα πιάνει τον σχολιαστή του BBC να πετάει τη φράση που ακούστηκε σαν προφητεία: «Να τα τα πρωινά πρωτοσέλιδα!».
Ο Καντονά περπατά προς τα αποδυτήρια, συνοδεία ανθρώπου της ομάδας. Στο πέρασμά του, ένας φίλαθλος της Κρίσταλ Πάλας, ο Μάθιου Σίμονς, ένας οπαδός σύμφωνα με δημοσιεύματα, είχε συνδεθεί με την ακροδεξιά σκηνή της Αγγλίας, κατεβαίνει στο μπροστινό μέρος της εξέδρας και τον στολίζει με ρατσιστικές ύβρεις. Η φράση, όπως καταγράφηκε σε ρεπορτάζ, είναι ωμή: «F*** off back to France, you French motherfucker» («Άντε γ…., πίσω στη Γαλλία, γ…..ε Γάλλε»).
Tότε, χωρίς δεύτερη σκέψη, ο Καντονά γυρίζει, παίρνει φόρα και εκτοξεύεται με μια κλωτσιά κουνγκ φου προς την κερκίδα. Το καρέ γίνεται αφίσα, ντοκουμέντο, παραβολή για τα όρια, την οργή, την τιμωρία, την αλαζονεία, την αντίδραση στον ρατσισμό.
1971: Ο Τσαρλς Μάνσον κρίνεται ένοχος φόνου εκ προμελέτης της ηθοποιού Σάρον Τέιτ, συζύγου του σκηνοθέτη Ρομάν Πολάνσκι κι άλλων έξι ατόμων στο σπίτι της στο Μπέβερλι Χιλς, τον Αύγουστο του 1969, καθώς και του ζεύγους Λα Μπιάνκα, στο Λος Άντζελες.
2015: Πραγματοποιούνται εκλογές στην Ελλάδα για τον σχηματισμό κυβέρνησης, τις οποίες κέρδισε για ο ΣΥΡΙΖΑ. Επρόκειτο για πρόωρες εκλογές, οι οποίες προκλήθηκαν από την αδυναμία εκλογής προέδρου της δημοκρατίας από τη Βουλή των Ελλήνων. Υπό την ηγεσία του Αλέξη Τσίπρα, το κόμμα κέρδισε τη νίκη στις εκλογές και μετά από συνεννόηση με τον αρχηγό των Ανεξαρτήτων Ελλήνων, Πάνο Καμμένο, συμφωνήθηκε η δημιουργία κυβέρνησης συνασπισμού αποτελούμενη από τα δύο κόμματα.
Γεννήσεις
1783 – Γουίλιαμ Κολγκέιτ (William Colgate), Αγγλοαμερικανός επιχειρηματίας και φιλάνθρωπος, ιδρυτής της εταιρείας που εξελίχθηκε στη Colgate-Palmolive. Μεταναστεύει στις ΗΠΑ ως έφηβος και, μετά από μαθητεία στη σαπωνοποιία, ανοίγει το 1806 στη Νέα Υόρκη επιχείρηση αμύλου, σαπουνιού και κεριών στην Dutch Street. Το μικρό αυτό ξεκίνημα γίνεται παγκόσμιος κολοσσός προϊόντων προσωπικής υγιεινής, ενώ ο ίδιος ξεχώρισε και για την έντονη Βαπτιστική του δράση.
1882 – Βιρτζίνια Γουλφ (Virginia Woolf), Αγγλίδα συγγραφέας και από τις πιο καθοριστικές μορφές του λογοτεχνικού μοντερνισμού. Ανανεώνει το μυθιστόρημα με τη «ροή συνείδησης» και τη λεπτή ψυχολογική παρατήρηση, σε έργα όπως «Mrs Dalloway» και «To the Lighthouse». Συνδέεται με τον κύκλο του Bloomsbury και γράφει το φεμινιστικό δοκίμιο «A Room of One’s Own». Πάλεψε με σοβαρά επεισόδια κατάθλιψης και αυτοκτόνησε το 1941.
1925 – Γιώργος Ζαμπέτας, Έλληνας συνθέτης και βιρτουόζος του μπουζουκιού, από τις πιο αγαπητές μορφές του λαϊκού τραγουδιού. Με χαρακτηριστικό, «σπινθηροβόλο» παίξιμο και χιούμορ, έδωσε δικό του ήχο στη δεκαετία του 60 και έγραψε τραγούδια που έγιναν διαχρονικά, όπως «Αράπικο λουλούδι» και «Πού ’σαι Θανάση». Συνεργάστηκε με κορυφαίους ερμηνευτές, εμφανίστηκε και στον κινηματογράφο και έμεινε θρύλος της πίστας για τον αυθορμητισμό του.
1978 – Βολοντίμιρ Ζελένσκι (Volodymyr Zelenskyy), Ουκρανός ηθοποιός, κωμικός, παραγωγός και πολιτικός, που πέρασε από την τηλεοπτική σάτιρα στην κορυφή της εξουσίας. Συνίδρυσε το στούντιο «Kvartal 95» και έγινε ευρύτερα γνωστός από τη σειρά «Servant of the People», όπου υποδυόταν τον πρόεδρο. Εκλέχθηκε πρόεδρος στις 21 Απριλίου 2019 και ορκίστηκε στις 20 Μαΐου 2019, ενώ από το 2022 βρίσκεται στο επίκεντρο της διεθνούς σκηνής λόγω του πολέμου στην Ουκρανία.
1979 – Κατερίνα Παπουτσάκη, Ελληνίδα ηθοποιός με έντονη παρουσία σε θέατρο, τηλεόραση και κινηματογράφο. Έγινε ιδιαίτερα γνωστή από πρωταγωνιστικούς ρόλους σε σειρές όπως «Έχω ένα μυστικό…», «Αέρινες σιωπές» και «Εθνική Ελλάδος», ενώ στο σινεμά ξεχώρισε σε ταινίες όπως «I Love Karditsa» και «Το φιλί της Ζωής». Με σταθερή πορεία εδώ και χρόνια, κινείται με άνεση από κωμωδία μέχρι δράμα, χτίζοντας εικόνα «πρώτης γραμμής» στη σύγχρονη Ελληνική σκηνή.
Θάνατοι
1916 – Γεώργιος Θεοτόκης, Έλληνας πολιτικός από την Κέρκυρα, από τις κεντρικές φυσιογνωμίες των αρχών του 20ού αιώνα και πρωθυπουργός σε διαδοχικές κυβερνήσεις πριν από την άνοδο του Βενιζέλου. Συνδέθηκε με προσπάθειες εκσυγχρονισμού του στρατού και της δημόσιας διοίκησης και ξεχώρισε για το μετριοπαθές, κοινοβουλευτικό του ύφος, σε μια εποχή πολιτικής αστάθειας και κοινωνικών πιέσεων. Πέθανε εν μέσω του Εθνικού Διχασμού.
1985 – Ηλίας Ηλιού, Έλληνας πολιτικός και νομικός, από τις πιο εμβληματικές φυσιογνωμίες της Αριστεράς στη μεταπολεμική Ελλάδα και ηγετικό στέλεχος της ΕΔΑ. Ξεχώρισε για τον κοινοβουλευτικό λόγο του και τη σταθερή υπεράσπιση δημοκρατικών δικαιωμάτων σε δύσκολες περιόδους, ειδικά μετά τον Εμφύλιο. Στην περίοδο της δικτατορίας διώχθηκε και παρέμεινε σημείο αναφοράς για μια Αριστερά που ζητούσε θεσμούς, ελευθερίες και πολιτική ομαλότητα.
2013 – Ειρήνη Κουμαριανού, Ελληνίδα ηθοποιός θεάτρου, τηλεόρασης και κινηματογράφου, με καριέρα που ξεκινά το 1951 και συνδέεται στενά με το Εθνικό Θέατρο, με σημαντικές εμφανίσεις και σε αρχαίες τραγωδίες στην Επίδαυρο. Στον κινηματογράφο συμμετείχε σε δεκάδες ταινίες, ενώ στην τηλεόραση ξεχώρισε σε σειρές όπως «Αναστασία» και ιδιαίτερα το «Στο παρά πέντε», που την έφερε σε νέο κοινό. Πέθανε στις 25 Ιανουαρίου 2013.
2015 – Ντέμης Ρούσσος, Έλληνας τραγουδιστής με χαρακτηριστική, υψηλόφωνη χροιά, που έγινε διεθνές όνομα από τα τέλη των 60s. Πρώτα ξεχώρισε με τους Aphrodite’s Child, υπογράφοντας επιτυχίες όπως «Rain and Tears», και στη συνέχεια έκανε μεγάλη σόλο καριέρα, ειδικά στη Γαλλία και στη Λατινική Αμερική. Τραγούδια όπως «Forever and Ever» και «Goodbye, My Love, Goodbye» τον καθιέρωσαν ως ποπ φαινόμενο, με πωλήσεις εκατομμυρίων δίσκων.
Εορτολόγιο
Γρηγόρης, Γρηγορία, Μαργαρίτα
