Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε στη σύνοδο του ΝΑΤΟ στην Τουρκία ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες σκοπεύουν να παραχωρήσουν στην Ουκρανία το δικαίωμα να κατασκευάζει πυραύλους Patriot και ότι, μάλιστα, οι Αμερικανοί θα μεταφέρουν την απαραίτητη τεχνογνωσία, παρότι πρόκειται για ένα ιδιαίτερα σύνθετο σύστημα. Υποστήριξε επίσης ότι, με αυτόν τον τρόπο, δεν θα μπορεί πλέον να διατυπώνεται το παράπονο πως οι ΗΠΑ δεν παρέχουν αρκετούς πυραύλους στην Ουκρανία.
Συνδέεται, άραγε, η απόφαση αυτή με το ζήτημα των S-400 και με την προσπάθεια της Τουρκίας να βρει μια φόρμουλα, ώστε να ικανοποιηθούν οι απαιτήσεις της αμερικανικής νομοθεσίας CAATSA, αλλά και σχετικής διάταξης του Νόμου περί Εξουσιοδότησης της Εθνικής Άμυνας του 2021; Η συγκεκριμένη διάταξη αφορά ειδικά τους S-400 της Τουρκίας και προβλέπει κυρώσεις για την προμήθεια και την κατοχή ρωσικού αμυντικού υλικού.
Τα σενάρια που είχαν εξεταστεί προέβλεπαν από την αποσυναρμολόγηση των ρωσικών πυραύλων και την αποθήκευσή τους στην αμερικανική βάση του Ιντσιρλίκ έως και τη μεταφορά τους σε τρίτη χώρα. Το Κρεμλίνο επιβεβαίωσε ότι βρίσκεται ήδη σε επαφές με την Άγκυρα σχετικά με τη φερόμενη πώληση των S-400 από την Τουρκία σε τρίτη χώρα του Κόλπου.
Ο εκπρόσωπος του Κρεμλίνου, Ντμίτρι Πεσκόφ, δήλωσε ότι «πρόκειται για ένα εξαιρετικά ευαίσθητο ζήτημα», προσθέτοντας, ωστόσο, ότι η Ρωσία βρίσκεται σε επαφή με την Τουρκία. Το θέμα των Patriot δυσαρεστεί τη Μόσχα, ενώ το ζήτημα των S-400 αποτελεί για εκείνη ένα ισχυρό διπλωματικό εργαλείο, το οποίο τις τελευταίες ώρες γίνεται αντικείμενο διαπραγμάτευσης.
Χωρίς ρωσική άδεια, άλλωστε, καθώς η Ρωσία είναι η χώρα κατασκευής των S-400, το ρωσικό αντιαεροπορικό σύστημα δεν μπορεί να μεταπωληθεί. Η αόριστη δήλωση του εκπροσώπου του Κρεμλίνου αφήνει περιθώρια για ερμηνείες σχετικά με παρασκηνιακές διαπραγματεύσεις.
Ο Χακάν Φιντάν είχε μεταβεί στη ρωσική πρωτεύουσα και είχε συναντηθεί, στις 17 Ιουνίου, με τον Βλαντίμιρ Πούτιν. Πληροφορίες ανέφεραν ότι κατά τη συνάντηση τέθηκε επισήμως το σχετικό αίτημα της Τουρκίας.
Οι πύραυλοι αναχαίτισης Patriot αποτελούν αυτή τη στιγμή το πιο περιζήτητο δυτικής κατασκευής οπλικό σύστημα που χρειάζεται η Ουκρανία, ιδιαίτερα κάθε νύχτα κατά την οποία η Ρωσία εξαπολύει επιθέσεις. Οι συχνές ρωσικές επιδρομές έχουν εξαντλήσει τα ουκρανικά αποθέματα αυτών των ακριβών πυραύλων αναχαίτισης αμερικανικής κατασκευής.
Ωστόσο, ο Ντόναλντ Τραμπ έδωσε νέα ελπίδα στο Κίεβο, προσφέροντας στην Ουκρανία άδεια να τους κατασκευάζει η ίδια. Δεν διευκρίνισε, πάντως, πότε θα μπορούσε να ξεκινήσει η παραγωγή, ενώ ξεκαθάρισε ότι οι ΗΠΑ θα διατηρήσουν τα δικά τους αποθέματα.
Η ουκρανική πλευρά ανακοίνωσε ότι θα προσπαθήσει να αποκτήσει το συντομότερο δυνατόν την ικανότητα εγχώριας παραγωγής. Αμερικανοί αναλυτές εκτιμούν ότι η εξέλιξη αυτή πιθανότατα δεν θα αποφέρει άμεσα επιχειρησιακά οφέλη στην Ουκρανία. Η πρόσβαση, όμως, σε αμερικανικές τεχνολογίες θα μπορούσε να επιταχύνει σημαντικά την ανάπτυξη των ουκρανικών προγραμμάτων βαλλιστικών και αντιβαλλιστικών πυραύλων.
Η Ουκρανία ενδέχεται να επιλέξει την κατασκευή απλούστερων και φθηνότερων πυραύλων, κάτι που θα μπορούσε να επιτευχθεί μέσα σε διάστημα μικρότερο του ενός έτους. Το πλήρες σύστημα Patriot περιλαμβάνει, εκτός από τους πυραύλους, εκτοξευτές, ραντάρ και κινητό όχημα διοίκησης, το οποίο επιτρέπει τη μετακίνησή του, ώστε να αποφεύγεται ο εντοπισμός και η προσβολή του από τον αντίπαλο.
Ο Βλαντίμιρ Πούτιν πιθανότατα θα θελήσει να διευκολύνει τον Τούρκο ηγέτη. Οι δύο τους, άλλωστε, διατήρησαν ανοικτούς διαύλους επικοινωνίας καθ’ όλη τη διάρκεια του πολέμου στην Ουκρανία, με την Άγκυρα να αποτελεί τη μόνη χώρα του δυτικού συνασπισμού που απέφυγε να επιβάλει κυρώσεις στη Ρωσία.
Εάν, μάλιστα, αποφασιστεί η πώληση των ρωσικών πυραύλων σε χώρα του Κόλπου, για τη Μόσχα θα είναι μια καλή ευκαιρία να ανοίξει ο δρόμος για εξαγωγές αμυντικού υλικού προς τις χώρες της περιοχής. Οι χώρες αυτές, μετά τον πόλεμο Ισραήλ–Ιράν, έχουν ξεκινήσει ένα μεγάλο εξοπλιστικό πρόγραμμα.
Σε ολόκληρη την εξίσωση, όμως, πρέπει να συνυπολογιστεί και ο παράγοντας Κίνα, η οποία παρέχει τεχνολογία στην Τουρκία, καθώς και ο παράγοντας Ισραήλ. Το Ισραήλ δεν επιθυμεί την περαιτέρω ενίσχυση του Ταγίπ Ερντογάν, καθώς μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να ανατρέψει τις ισορροπίες στην ευρύτερη περιοχή.
