Η Ουκρανία επιχειρεί να κεφαλαιοποιήσει μια από τις σπάνιες, αλλά συμβολικά φορτισμένες, προωθήσεις της πρώτης γραμμής στον νοτιοανατολικό τομέα του μετώπου, την ώρα που η Μόσχα ετοιμάζει τη θερινή της επίθεση και η διεθνής προσοχή αποσπάται από τον πόλεμο με το Ιράν.
Σύμφωνα με το Κίεβο, αερομεταφερόμενες και επιθετικές μονάδες κατάφεραν μέσα στις τελευταίες εβδομάδες να διεισδύσουν στη λεγόμενη «ζώνη θανάτου», μια πυκνά ναρκοθετημένη και γεμάτη καμουφλαρισμένες θέσεις περιοχή όπου κάθε κίνηση μπορεί να πυροδοτήσει επίθεση drones – και να εκκαθαρίσουν σειρά οικισμών στις περιφέρειες Ζαπορίζια και Ντνιπροπετρόβσκ, εκεί όπου οι ρωσικές δυνάμεις είχαν καταγράψει τις μεγαλύτερες τους επιτυχίες το 2025.
Ο πρόεδρος Βολοντίμιρ Ζελένσκι κάνει λόγο για αποκατάσταση ουκρανικού ελέγχου σε περίπου 400–435 τετραγωνικά χιλιόμετρα, παρουσιάζοντας την εξέλιξη ως απόδειξη ότι η χώρα παραμένει ικανή να αντεπιτίθεται, τέσσερα χρόνια μετά την έναρξη της πλήρους κλίμακας εισβολής.
Η Ουκρανία μέσα στη «ζώνη θανάτου»
Παρά τον θριαμβευτικό τόνο του Κιέβου, ανεξάρτητες πηγές εμφανίζονται πιο συγκρατημένες ως προς την πραγματική έκταση των κερδισμένων εδαφών. Η φινλανδική ομάδα παρακολούθησης Black Bird εκτιμά ότι οι ρωσικές δυνάμεις απωθήθηκαν από περίπου 213 τετραγωνικά χιλιόμετρα στη νότια γραμμή, με τις καθαρές ουκρανικές κερδισμένες εκτάσεις τον Φεβρουάριο να περιορίζονται σε μόλις 37 τετραγωνικά χιλιόμετρα, αφού η Μόσχα προώθησε τις θέσεις της σε άλλα τμήματα του μετώπου. Το ουκρανικό πρότζεκτ χαρτογράφησης DeepState χαρακτηρίζει υπερβολικό τον αριθμό των 400 τετραγωνικών χιλιομέτρων που επικαλείται ο Ζελένσκι, επισημαίνοντας ότι τα στοιχεία των ανοικτών πηγών δεν τον επιβεβαιώνουν.
Την ίδια στιγμή, οι ρωσικές δυνάμεις καταγράφουν σταδιακές προωθήσεις στο νότιο άκρο του μετώπου της Ζαπορίζια, ενώ ενισχύουν την πίεση γύρω από καίριες πόλεις της Ντονμπάς, όπως το Κραματόρσκ και το Σλοβιάνσκ, τις τελευταίες μεγάλες αστικές περιοχές υπό ουκρανικό έλεγχο που η Μόσχα εξακολουθεί να απαιτεί να εγκαταλείψει το Κίεβο στο πλαίσιο μιας μελλοντικής συμφωνίας ειρήνης. Στο Ντονέτσκ και στο νότο, ρωσικές επιθέσεις οδήγησαν, σύμφωνα με αναφορές, σε σχεδόν πλήρη κατάληψη οχυρωμένων σημείων όπως το Ποκρόφσκ και η Χουλιάιπολε, ενώ η άνοιξη φέρνει ξανά βλάστηση που επιτρέπει σε ρωσικά αποσπάσματα εφόδου να κινούνται πιο κρυφά, περιορίζοντας την ορατότητα των ουκρανικών drones παρατήρησης.
Η Ουκρανία ποντάρει στα drones και στις «πυροσβεστικές» μονάδες
Το πρόσφατο ουκρανικό εγχείρημα θεωρείται από αναλυτές ένδειξη ότι ο ουκρανικός στρατός διατηρεί ικανότητα επιθετικών επιχειρήσεων, ακόμη και με περιορισμένο ανθρώπινο δυναμικό. Στον νότιο τομέα, η πρόοδος βασίστηκε σε μια μικρή δεξαμενή επίλεκτων μονάδων, τα λεγόμενα «πυροσβεστικά» τμήματα, τα οποία μετακινούνται ταχύτατα σε κρίσιμα σημεία για να κλείσουν ρήγματα στην άμυνα ή να εκμεταλλευθούν αδυναμίες των ρωσικών γραμμών, μια τακτική που όμως αφήνει πιο εκτεθειμένα άλλα τμήματα του μετώπου. Παράλληλα, η Ουκρανία έχει επιταχύνει θεαματικά την παραγωγή drones: από οχήματα ανεφοδιασμού πρώτης γραμμής, που μεταφέρουν τρόφιμα, νερό και πυρομαχικά, έως επιθετικά drones μέσου βεληνεκούς 50–200 χιλιομέτρων, μια ζώνη όπου μέχρι πρότινος η Ρωσία είχε σαφές πλεονέκτημα.
Η ευρεία χρήση όλων των τύπων drones, συμπεριλαμβανομένων επίγειων ρομπότ που παραδίδουν εφόδια σε χαρακώματα, περιγράφεται από τον ουκρανό αναλυτή Όλεξιι Μέλνικ ως μία από τις πιο σημαντικές επιτυχίες του Κιέβου. Ο ουκρανικός στρατός αξιοποίησε επίσης, σύμφωνα με το ρεπορτάζ, την απόφαση του Ίλον Μασκ να στερήσει από τις ρωσικές δυνάμεις πρόσβαση στο δίκτυο Starlink, αποδυναμώνοντας έτσι τις δυνατότητες επικοινωνίας και συντονισμού τους. Ο στρατιωτικός αναλυτής Ρομπ Λι εκτιμά ότι η συνδυασμένη αυτή προσπάθεια δείχνει πως υπάρχουν ακόμη αδύναμα σημεία στη ρωσική αλυσίδα άμυνας που μπορούν να χτυπηθούν με προσεκτικό σχεδιασμό, κάτι που θα μπορούσε να καταστήσει πιο δύσκολη την προέλαση της Μόσχας το 2026 σε σχέση με το 2025.
Η Ουκρανία σε αγώνα δρόμου πριν από τη θερινή επίθεση
Παρά τις τακτικές αυτές επιτυχίες, η στρατηγική εικόνα παραμένει ζοφερή για το Κίεβο. Ο πόλεμος εισέρχεται σε μια φάση που ουκρανοί αναλυτές περιγράφουν ως «χειρότερο χειμώνα» από την αρχή της εισβολής, με το μέτωπο να σταθεροποιείται αλλά τις απώλειες να συσσωρεύονται και τις ελλείψεις σε ανθρώπινο δυναμικό να γίνονται ολοένα και πιο πιεστικές. Το project DeepState σημειώνει ότι η σχετική ύφεση στις συγκρούσεις τον Μάρτιο συμπίπτει με φάση αναδιοργάνωσης των ρωσικών δυνάμεων, οι οποίες αναπληρώνουν εφεδρείες και ετοιμάζονται για τη «θερινή εκστρατεία», σύμφωνα με τους Financial Times.
Στο Κίεβο, ανώτεροι αξιωματικοί υποστηρίζουν ότι η πρόσφατη επιχείρηση, με οπτικό αποκορύφωμα τα πλάνα μαχών στα χιονισμένα ερείπια του χωριού Τέρνοβε, τρία χιλιόμετρα μέσα σε ζώνη που ελεγχόταν από τη Ρωσία, στέρησε από τη Μόσχα κρίσιμες θέσεις εξόρμησης για την επικείμενη επίθεση. Ταυτόχρονα, η νέα Δύναμη Μη Επανδρωμένων Συστημάτων της χώρας ανακοίνωσε την καταστροφή 19 ρωσικών στοιχείων αντιαεροπορικής άμυνας μέσα σε λίγες εβδομάδες, συνοδευόμενη από βίντεο ουκρανικού drone FP-2 που πλήττει τρένο με καύσιμα 150 χιλιόμετρα πίσω από τη γραμμή του μετώπου. «Η ουκρανική κοινωνία διψά για καλά νέα», τονίζει ο Μέλνικ, προσθέτοντας ότι το βασικό διακύβευμα αυτών των μηνυμάτων είναι να ανατραπεί η ρωσική αφήγηση περί αναπόφευκτης νίκης.
