Μια πρόσφατη αρχαιολογική ανακάλυψη έχει προκαλέσει έντονη έκπληξη στους ερευνητές και ενδέχεται να αλλάξει όσα γνωρίζουμε μέχρι σήμερα για τους αρχαίους Ρωμαίους.
Το καλοκαίρι του 2025, ερευνητές στο Ηνωμένο Βασίλειο επισκέφθηκαν το ρωμαϊκό οχυρό Fort Magna στο Νορθάμπερλαντ και προχώρησαν σε μια ιδιαίτερα εντυπωσιακή ανακάλυψη, η οποία ξεπερνά σε μέγεθος άλλες αντίστοιχες που έχουν εντοπιστεί μέχρι σήμερα. Οι σύγχρονες τεχνολογικές εξελίξεις επιτρέπουν πλέον την επανεκτίμηση παλαιότερων ευρημάτων, όπως συνέβη πρόσφατα και με ένα αρχαίο αιγυπτιακό εργαλείο που έδειξε ότι ο συγκεκριμένος πολιτισμός είχε πρόσβαση σε τεχνολογία τύπου ηλεκτρικού τρυπανιού πολύ νωρίτερα απ’ ό,τι πιστευόταν.
Στην περίπτωση όμως του Fort Magna, δεν ήταν τόσο το ίδιο το εύρημα όσο το μέγεθός του που άφησε άφωνους τους αρχαιολόγους. Πρόκειται για ένα ρωμαϊκό παπούτσι, το οποίο ξεπερνά τις 12 ίντσες σε μήκος, αντιστοιχώντας περίπου σε νούμερο 47 ή 48 με τα σημερινά δεδομένα.
Η Ρέιτσελ Φρέιμ, επικεφαλής αρχαιολόγος του προγράμματος, έγραψε σχετικά: «Προκάλεσε αμέσως εντυπωσιακές αντιδράσεις θαυμασμού τόσο από τους εθελοντές όσο και από το προσωπικό». Στις σημειώσεις της, η Φρέιμ περιγράφει αναλυτικά την κατασκευή του ρωμαϊκού υποδήματος, επισημαίνοντας ότι «μας δίνει μια εξαιρετικά καθαρή εικόνα για το πώς κατασκευάζονταν τα ρωμαϊκά παπούτσια: χρησιμοποιούνταν πολλαπλά στρώματα δέρματος για τη σόλα, τα οποία συγκρατούνταν με λαβίδες, ραφές και καρφιά». Όπως εξηγεί, τα καρφιά αυτά ενίσχυαν και την εξωτερική επιφάνεια για το περπάτημα και συναντώνται σε πολλά διαφορετικά στιλ παπουτσιών.
Στον κοντινό ρωμαϊκό οικισμό Vindolanda έχουν εντοπιστεί περίπου 5.000 παπούτσια, από τα οποία «μόλις τέσσερα ή πέντε ήταν τόσο μεγάλα», γεγονός που αναδεικνύει πόσο σπάνιο ήταν εκείνη την εποχή να έχει κάποιος τόσο μεγάλα πόδια.
Η δρ Ελίζαμπεθ Γκριν, αναπληρώτρια καθηγήτρια στο University of Western Ontario και ειδική στα ρωμαϊκά υποδήματα της Vindolanda, έχει δει και μετρήσει κάθε παπούτσι της συγκεκριμένης συλλογής. Όπως δήλωσε, «νομίζω ότι κάτι πολύ διαφορετικό συμβαίνει εδώ στο Magna. Ακόμα και από αυτό το μικρό δείγμα που έχει αποκαλυφθεί, είναι σαφές ότι τα παπούτσια αυτά είναι κατά μέσο όρο πολύ μεγαλύτερα από τα περισσότερα της συλλογής της Vindolanda».
Υπάρχουν διάφορες πιθανές εξηγήσεις για το γιατί άνθρωποι αρχαίων πολιτισμών μπορεί να είχαν μεγαλύτερα πόδια, όπως το γεγονός ότι πιθανώς τα άφηναν να «αναπνέουν» περισσότερο πριν φορέσουν στενά υποδήματα σε μικρή ηλικία, αλλά και ότι περπατούσαν συχνότερα ξυπόλυτοι, χάρη στις καλύτερες καιρικές συνθήκες στις οποίες μεγάλωναν.
Παράλληλα, το εύρημα υποδηλώνει ότι το παπούτσι ανήκε σε κάποιον ιδιαίτερα ψηλό άνδρα, καθώς είναι μόλις ένα νούμερο μικρότερο από εκείνο του ΛεΜπρόν Τζέιμς, με τον θρύλο του μπάσκετ να έχει ύψος περίπου 2,06 μέτρα. Η Ρέιτσελ Φρέιμ πρόσθεσε: «Πρέπει να υποθέσουμε ότι σχετίζεται με τους ανθρώπους που ζούσαν εδώ, ότι είχαν μεγαλύτερα πόδια και πιθανώς ήταν ψηλότεροι, αλλά δεν γνωρίζουμε με βεβαιότητα. Ήταν οι κάτοικοι της περιοχής από κάποια συγκεκριμένη γεωγραφική περιοχή; Θα μπορούσε αυτό να εξηγεί το μεγάλο μέγεθος των παπουτσιών τους; Προς το παρόν, το μόνο σίγουρο είναι ότι πρόκειται για κάτι ασυνήθιστο».
