Η τηλεφωνική επικοινωνία που είχε ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, με ομόλογό του από το Ομάν, Μπαντρ μπιν Χαμάντ Αλ Μπουσάιντι, δεν εξέπληξε με όσα συμβαίνουν τις τελευταίες ώρες στη Μέση Ανατολή.
Διότι φαίνεται ότι το Ομάν έχει καταφέρει μέχρι στιγμής να διατηρήσει τον ρόλο του αξιόπιστου διαμεσολαβητή στις όποιες συνομιλίες έγιναν και ενδεχομένως πρόκειται να γίνουν μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης.
Άλλωστε ο Αλ Μπουσάιντι συναντήθηκε την παραμονή της έναρξης των επιθέσεων με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, στην αμερικανική πρωτεύουσα. Επίσης, το γεγονός ότι το Ομάν απέφυγε να εκφράσει δημοσίως ανησυχίες σχετικά με το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν όλο αυτό το διάστημα είναι πιθανότατα ένας λόγος για τον οποίο τα δύο κράτη κατάφεραν να διατηρήσουν ισχυρούς δεσμούς.
Η διπλωματική θέση του Ομάν πηγαίνει αρκετά πίσω στην πολιτική ιστορία, αφού είχε καταφέρει, σε αντίθεση με την πλειονότητα των γειτονικών του χωρών στον Κόλπο, να διατηρήσει διπλωματικές σχέσεις και με τις δύο πλευρές.
Κατά τη διάρκεια του Πολέμου Ιράν-Ιράκ από το 1980 έως το 1988 υποστήριξε εμπράκτως τα ψηφίσματα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ για τον τερματισμό της σύγκρουσης.
Παρά το τεταμένο κλίμα εκείνης της περιόδου, είχε καταφέρει να φέρει εις πέρας μυστικές συνομιλίες για κατάπαυση του πυρός μεταξύ των δύο αντιπάλων στη Μουσκάτ και, παρότι δεν επιτεύχθηκε συμφωνία σε αυτές τις συνομιλίες, συνέβαλε στη μείωση της δυσπιστίας και από τις δύο πλευρές.
Σύμφωνα με διεθνείς αναλύσεις, η ομανική προσέγγιση βασίζεται σε μια φιλοσοφία ισορροπίας και μη παρέμβασης, που εδράζεται στην πολιτική κουλτούρα της χώρας και στον θρησκευτικό της πλουραλισμό, γεγονός που επιτρέπει τη συνεχιζόμενη συνεργασία και ειρηνική συνύπαρξη με ισχυρότερους και πιο ασταθείς γείτονες.
Επιπλέον, μετά τον πόλεμο, το Ομάν διαμεσολάβησε σε συνομιλίες για την αποκατάσταση των διπλωματικών σχέσεων μεταξύ του Ιράν και της Σαουδικής Αραβίας, καθώς και μεταξύ του Ιράν και του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ωστόσο, οι σχέσεις Ιράν-Ομάν δεν ήταν πάντα ομαλές, γι’ αυτό και υπάρχει ανησυχία μήπως τις επόμενες ημέρες, και με τον κόκκινο συναγερμό να είναι σε όλα τα υπόλοιπα κράτη της περιοχής, να «χτυπηθεί» και το Ομάν.
Κατά τη διάρκεια του Πολέμου του Περσικού Κόλπου, οι σχέσεις επιδεινώθηκαν κάποια στιγμή, αλλά για περιορισμένο χρονικό διάστημα, όταν το Ιράν άρχισε να πραγματοποιεί επιθέσεις εναντίον δεξαμενόπλοιων στον Περσικό Κόλπο και τοποθέτησε εκτοξευτές αντιαρματικών πυραύλων κατά μήκος των Στενών του Ορμούζ.
Και χθες το κρατικό πρακτορείο του Ομάν μετέδωσε ότι το εμπορικό λιμάνι Ντουκμ επλήγη από δύο drones, με αποτέλεσμα να υπάρξουν τραυματίες.
Όμως όταν το παρελθόν έχει ειρηνικά χαρακτηριστικά, τότε μετράει στην παρούσα συγκυρία. Το 2009, για παράδειγμα, ο ηγέτης του Ομάν, Σουλτάνος Καμπούς, ταξίδεψε στην Τεχεράνη για πρώτη φορά μετά την Ιρανική Επανάσταση του 1979.
Οι σχέσεις δεν οικοδομήθηκαν μόνο με διπλωματικούς όρους αλλά και με οικονομικούς. Το Ιράν και το Ομάν συνεργάζονται οικονομικά σε πολλούς τομείς, συμπεριλαμβανομένης της ενέργειας.
Οι γειτονικές χώρες του Κόλπου υπέγραψαν μια αρχική συμφωνία για την προμήθεια μεγάλων ποσοτήτων φυσικού αερίου από το Ιράν προς το Ομάν, ένα έργο που στους αρχικούς υπολογισμούς θα κόστιζε μεταξύ 7-12 δισεκατομμυρίων δολαρίων.
Εκτός από αυτά τα μεγάλα οικονομικά έργα, οι δύο χώρες άνοιξαν κοινή τράπεζα για να διευκολύνουν τις αμοιβαίες χρηματοοικονομικές τους συναλλαγές, συμφώνησαν να αναπτύξουν τα κοιτάσματα φυσικού αερίου στον Περσικό Κόλπο και υπέγραψαν μνημόνιο κατανόησης για ένα πιθανό κοινό επενδυτικό έργο αξίας 800 εκατομμυρίων δολαρίων.
Τις δύο χώρες συνδέουν επίσης ισχυροί δεσμοί και στα ενεργειακά, αφού έχουν συνάψει συμφωνία για την εξαγωγή 10 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων φυσικού αερίου ετησίως στο Ομάν.
Η συμφωνία περιελάμβανε την κατασκευή του υποθαλάσσιου αγωγού Ιράν-Ομάν μέσω του Περσικού Κόλπου με κόστος περίπου 1 δισεκατομμύριο δολάρια.
Το Ομάν είχε συμφωνήσει να αγοράζει φυσικό αέριο από το Ιράν ήδη από το 2005 και ένα μεταγενέστερο σχέδιο συμφωνίας το 2007 περιλάμβανε την επεξεργασία ιρανικού φυσικού αερίου από το Ομάν για εξαγωγή ως υγροποιημένο φυσικό αέριο, αλλά οι δύο πλευρές δεν οριστικοποίησαν ποτέ τους όρους.
Και αυτό διότι το Ομάν είχε δεχτεί πιέσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες να προμηθεύεται καύσιμα από εναλλακτικούς προμηθευτές όπως το Κατάρ.
Για να φτάσουμε στο σήμερα, τον Ιανουάριο του 2026, όταν τα παραδοσιακά κανάλια επικοινωνίας μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν άρχισαν να κλονίζονται, ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν, Μπαντρ μπιν Χαμάντ αλ Μπουσαΐντι, ταξίδεψε στην Τεχεράνη, όπου συναντήθηκε με τον πρόεδρο του Ιράν, Μασούντ Μπεζεσκιάν, τον υπουργό Εξωτερικών, Αμπάς Αραγτσί, και τον γραμματέα του Ανώτατου Συμβουλίου Εθνικής Ασφάλειας, Αλί Λαριτζανί.
Μέσα σε λίγες ημέρες από αυτή την επίσκεψη, ο πρόεδρος των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, δήλωσε δημοσίως ότι το Ιράν ήταν πρόθυμο να διαπραγματευτεί, γεγονός που αντανακλούσε την αποτελεσματικότητα των ομανικών διαύλων και την ικανότητά τους να μεταφέρουν μηνύματα ελεύθερα και με ασφάλεια.
Και ίσως αποτελέσει χώρα κλειδί, Τραμπ θέλοντος, για να σταθεροποιηθεί η κατάσταση τις επόμενες ημέρες.
