Η σοκαριστική εικόνα της μαύρης σημαίας του ISIS να κυματίζει ξανά πάνω από τη Ράκα ξυπνά ακαριαία τις πιο σκοτεινές μνήμες της τρομοκρατικής κυριαρχίας στην πόλη. Η Ράκα, άλλοτε ντε φάκτο «πρωτεύουσα» του αυτοαποκαλούμενου χαλιφάτου, ταυτίστηκε με μαζικές εκτελέσεις, δημόσια μαστιγώματα, σεξουαλική σκλαβιά και ένα καθεστώς απόλυτου φόβου που ήλεγχε κάθε πτυχή της καθημερινότητας μέσω βίας και προπαγάνδας.
Η σημαία, με τη λευκή σαχάντα σε μαύρο φόντο και τη χοντροκομμένη απομίμηση της λεγόμενης «Σφραγίδας του Μωάμεθ», σχεδιάστηκε ως όπλο ψυχολογικού πολέμου: ένα σύμβολο ψεύτικης θρησκευτικής νομιμοποίησης, που επιχειρεί να συνδεθεί με τα πρώτα ισλαμικά λάβαρα, διαστρεβλώνοντας πλήρως το θρησκευτικό μήνυμα.
Στην ακμή του ISIS, το λάβαρο αυτό κάλυπτε δημόσια κτήρια, σημεία ελέγχου και πλατείες στη Ράκα, μετατρέποντας τον ορίζοντα της πόλης σε μόνιμη υπενθύμιση της κατάρρευσης του κράτους και της απόλυτης εξουσίας των τζιχαντιστών. Η επανεμφάνισή του στο επίμαχο βίντεο δεν δείχνει απλώς ένα κομμάτι ύφασμα, αλλά λειτουργεί ως δυσοίωνη υπενθύμιση ότι τα δίκτυα, η ιδεολογία και το «brand» του ISIS παραμένουν ικανά να επανέρχονται κάθε φορά που ανοίγουν κενά ασφαλείας. Για τους κατοίκους και τους παρατηρητές, το να βλέπουν ξανά αυτή τη σημαία στη Ράκα είναι μια οδυνηρή απόδειξη ότι η μάχη κατά του ISIS δεν τελείωσε με το τέλος του «χαλιφάτου» επί του εδάφους, αλλά έχει περάσει σε μια νέα, ύπουλη φάση ανταρτοπολέμου και επανεμφάνισης σε στιγμές αστάθειας.
Μέσα σε αυτό το πλαίσιο, το νέο βίντεο αποκτά ακόμη μεγαλύτερη βαρύτητα, καθώς η Ράκα παρουσιάστηκε διεθνώς ως εμβληματική νίκη μετά από χρόνια σκληρών μαχών για την εκδίωξη του ISIS από την πόλη. Το γεγονός ότι η μαύρη σημαία υψώνεται ξανά στέλνει το μήνυμα ότι οι βαθύτερες αιτίες της αστάθειας, η πολυδιάσπαση της εξουσίας, οι ανταγωνισμοί μεταξύ ενόπλων σχηματισμών και οι υπερπλήρεις φυλακές τζιχαντιστών, παραμένουν σε μεγάλο βαθμό άλυτες. Δείχνει επίσης πόσο γρήγορα μπορεί να επανεμφανιστεί ένα σύμβολο, όταν αλλάζουν οι γραμμές αντιπαράθεσης, όταν τα σημεία ελέγχου περνούν από χέρι σε χέρι ή όταν τοπικές δυνάμεις αναγκάζονται να αναδιατάξουν τις μονάδες τους, αφήνοντας «τρύπες» στην ασφάλεια. Η εικόνα αυτή ξεπερνά τα σύνορα της Συρίας, τροφοδοτώντας ανησυχίες σε Ευρώπη και ευρύτερη περιοχή ότι το «όνομα» ISIS εξακολουθεί να έχει απήχηση σε διαδικτυακούς κύκλους και σε πυρήνες συμπαθούντων, ακόμη κι αν η οργάνωση δεν διατηρεί πλέον επίσημη πρωτεύουσα. Στη Ράκα, όπου οι επιζώντες του καθεστώτος του ISIS προσπαθούν ακόμη να ξαναχτίσουν ζωές και γειτονιές, η θέα της σημαίας αποτελεί ψυχολογικό σοκ που ξανανοίγει τραύματα και γεννά το ερώτημα αν η νίκη απέναντι στην οργάνωση ήταν ποτέ πραγματικά οριστική. Έτσι, το βίντεο με τη σημαία δεν είναι απλώς ένα κλιπ στα social media· μετατρέπεται σε οπτική προειδοποίηση ότι οι συνθήκες μέσα στις οποίες γιγαντώθηκε κάποτε το ISIS επιστρέφουν πάνω στα ερείπια μιας διχασμένης και διαρκώς ασταθούς Συρίας.
Συρία: Στρατός, SDF και νέα μέτωπα μέσα σε λίγες μέρες
Η επανεμφάνιση της σημαίας του ISIS στη Ράκα συμπίπτει με μια ιδιαίτερα τεταμένη φάση μεταξύ του συριακού στρατού (SAA) και των υπό κουρδική ηγεσία Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), ειδικά στα βορειοανατολικά, όπου οι γραμμές ελέγχου αλλάζουν ταχύτατα. Τα τελευταία 24ωρα, δυνάμεις του συριακού καθεστώτος επιχειρούν να ενισχύσουν την παρουσία τους στη Ράκα και στα περίχωρά της, εκμεταλλευόμενες τις αναδιατάξεις των SDF και τις τοπικές εντάσεις για να προωθηθούν σε αμφισβητούμενες περιοχές, υπό το αφήγημα της «αποκατάστασης της κρατικής κυριαρχίας». Η προέλαση αυτή συνοδεύεται από πυρά πυροβολικού και πίεση κοντά σε κρίσιμες υποδομές και σε κέντρα κράτησης όπου κρατούνται χιλιάδες μαχητές και συνεργάτες του ISIS, γεγονός που αυξάνει τον κίνδυνο κενών ασφαλείας και πιθανών αποδράσεων. Οι SDF, ήδη επιβαρυμένες από εσωτερικές πιέσεις και περιορισμένους πόρους, αναγκάζονται να ισορροπούν ανάμεσα στην άμυνα έναντι του συριακού στρατού και στη βασική τους αποστολή: τη φύλαξη φυλακών και στρατοπέδων κράτησης τζιχαντιστών στη Ράκα και σε όλη τη βορειοανατολική Συρία. Καθώς οι συγκρούσεις αναζωπυρώνονται, οι άμαχοι βρίσκονται ξανά εγκλωβισμένοι ανάμεσα σε αντίπαλες ζώνες επιρροής, σημεία ελέγχου και βομβαρδισμούς, με τον κίνδυνο εκμετάλλευσης της κατάστασης από πυρήνες του ISIS να πλανάται διαρκώς από πάνω τους.
Παράλληλα, οι διεθνείς κινήσεις προσθέτουν ακόμη ένα επίπεδο αστάθειας στο ήδη εκρηκτικό σκηνικό. Οι ΗΠΑ ξεκίνησαν τη μεταφορά κρατουμένων με διασυνδέσεις με το ISIS από φυλακές της βορειοανατολικής Συρίας προς το Ιράκ, κίνηση που παρουσιάζεται ως αποσυμφόρηση για τις SDF, αλλά αλλάζει τις εύθραυστες ισορροπίες γύρω από τα κέντρα κράτησης και τις ευθύνες ασφαλείας. Τις τελευταίες ημέρες, αναλύσεις και ρεπορτάζ καταγράφουν αυξανόμενη ανησυχία ότι, όσο οι γραμμές των SDF λεπταίνουν ή μετακινούνται υπό την πίεση του συριακού στρατού και άλλων περιφερειακών παικτών, πυρήνες του ISIS ενδέχεται να επιχειρήσουν επιθέσεις ή αποδράσεις σε λιγότερο προστατευόμενες φυλακές ή κομβόι.
Την ίδια ώρα, οι προσπάθειες για τοπικές εκεχειρίες και συμφωνίες αποκλιμάκωσης μεταξύ συριακού καθεστώτος και SDF, που ανακοινώνονται για να σταματήσουν οι εχθροπραξίες και να αποτραπεί μια γενικευμένη σύγκρουση, αποδεικνύονται εύθραυστες και δοκιμάζονται συνεχώς στο πεδίο. Σε αυτό το ρευστό και πολυκερματισμένο περιβάλλον, κάθε εμφάνιση συμβόλων του ISIS, όπως η σημαία που καταγράφεται στη Ράκα, λειτουργεί ως βαρόμετρο: δείχνει πόσο εύκολα η εσωτερική αντιπαράθεση μεταξύ αντι‑ISIS παραγόντων μπορεί, άθελά της, να ανοίξει χώρο για την επανεμφάνιση του τζιχαντιστικού αφηγήματος και δράσης. Η συνολική εικόνα είναι μια Συρία όπου ο μεγάλος πόλεμος μπορεί να μοιάζει «παγωμένος» σε πολλά μέτωπα, αλλά η ουσιαστική σύγκρουση, η μάχη για τον έλεγχο της επικράτειας και ο άλυτος κίνδυνος του ISIS παραμένουν ζωντανοί, λίγο κάτω από την επιφάνεια.
Το βίντεο, σύμφωνα με όσα διακινούνται, φέρεται να ανέβηκε στο διαδίκτυο στις 18 Ιανουαρίου 2026, από άτομο που έκανε live stream μέσω Instagram και αναπαρήχθη από κουρδικούς λογαριασμούς.
