Σαν σήμερα το 1999, το πρωθυπουργικό Falcon που μεταφέρει ελληνική κυβερνητική αποστολή από την Αθήνα στο Βουκουρέστι προσγειώνεται κανονικά στο αεροδρόμιο Οτοπένι. Εξωτερικά το αεροσκάφος παραμένει σχεδόν άθικτο. Μέσα στην καμπίνα, όμως, έχει ήδη συντελεστεί μία από τις πιο παράξενες αεροπορικές τραγωδίες στην ελληνική ιστορία, με τελικό απολογισμό επτά νεκρούς.
Επικεφαλής της αποστολής είναι ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Γιάννος Κρανιδιώτης, ο οποίος ταξιδεύει στη Ρουμανία για τη Διαβαλκανική Διάσκεψη των υπουργών Εξωτερικών. Μαζί του βρίσκεται ο 23χρονος γιος του, Νικόλας, διπλωμάτες, δημοσιογράφοι και το πλήρωμα.
Η πτήση ΟΑ 3838 έχει απογειωθεί από το Ελληνικό και πλησιάζει πλέον στο Βουκουρέστι. Στην κάθοδο, όμως, το Falcon 900B αρχίζει να παρουσιάζει εξαιρετικά βίαιες κατακόρυφες ταλαντώσεις. Σύμφωνα με το επίσημο πόρισμα, μέσα σε περίπου 24 δευτερόλεπτα το αεροσκάφος πραγματοποιεί δέκα απότομες ταλαντώσεις, με επιταχύνσεις που φθάνουν έως τα +4,7 g και τα -3,26 g.
Οι άνθρωποι που δεν είναι δεμένοι εκτινάσσονται από τις θέσεις τους και χτυπούν με τεράστια δύναμη στην οροφή και στο εσωτερικό του αεροσκάφους. Η καμπίνα καταστρέφεται: καθίσματα και τραπέζια σπάνε, αντικείμενα ξεκολλούν και σκορπίζονται, ενώ ακόμη και μεταλλικός εξοπλισμός εκτοξεύεται μέσα στον χώρο.
Το πλήρωμα κατορθώνει να ανακτήσει τον έλεγχο. Δηλώνει κατάσταση έκτακτης ανάγκης, ζητά άμεση προσέγγιση και ιατρική βοήθεια και τελικά το Falcon προσγειώνεται χωρίς άλλο περιστατικό στο Οτοπένι. Η εικόνα του αεροσκάφους στο έδαφος δεν προδίδει το μέγεθος όσων έχουν προηγηθεί.
Μέσα στην καμπίνα ανασύρονται νεκροί έξι άνθρωποι: ο Γιάννος Κρανιδιώτης, ο γιος του Νικόλας, ο δημοσιογράφος της ΕΡΤ Δημήτρης Πανταζόπουλος, η δημοσιογράφος Νίνα Ασημακοπούλου, ο αστυνομικός της προσωπικής ασφάλειας του υπουργού Νίκος Ασημακόπουλος και ο μηχανικός Μιχάλης Παπαδόπουλος. Ο εικονολήπτης της ΕΡΤ Παναγιώτης Πούλος ανασύρεται βαρύτατα τραυματισμένος· μεταφέρεται στην Ελλάδα και υποκύπτει λίγες ημέρες αργότερα στα τραύματά του, ανεβάζοντας τον τελικό απολογισμό στους επτά.
Το τελικό πόρισμα δεν απέδωσε την τραγωδία σε απλές «αναταράξεις». Κατέγραψε συνδυασμό δυσλειτουργίας του συστήματος «pitch feel», χειρισμών του πληρώματος που οδήγησαν σε ταλαντώσεις του αεροσκάφους και του γεγονότος ότι οι ζώνες ασφαλείας δεν ήταν δεμένες κατά την κάθοδο.
Το Falcon δεν συνετρίβη ποτέ. Κι όμως, όταν οι τροχοί του άγγιξαν κανονικά τον διάδρομο του Βουκουρεστίου, για έξι ανθρώπους η μοιραία πτήση είχε ήδη τελειώσει.
Τι άλλο έγινε σαν σήμερα
628: Ο βυζαντινός αυτοκράτορας Ηράκλειος επιστρέφει θριαμβευτής στην Κωνσταντινούπολη, έπειτα από τις νικηφόρες εκστρατείες του κατά της Περσικής Αυτοκρατορίας. Οι επιτυχίες του ανέτρεψαν τις μεγάλες περσικές κατακτήσεις των προηγούμενων ετών και αποκατέστησαν προσωρινά τη βυζαντινή ισχύ στην Ανατολή.
1814: Στην Οδησσό ιδρύεται η Φιλική Εταιρεία από τους Νικόλαο Σκουφά, Εμμανουήλ Ξάνθο και Αθανάσιο Τσακάλωφ. Η μυστική οργάνωση θα δημιουργήσει ένα ευρύ δίκτυο μελών και θα διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στην προετοιμασία της Ελληνικής Επανάστασης του 1821.
1829: Υπογράφεται η Συνθήκη της Ανδριανούπολης ανάμεσα στη Ρωσική και την Οθωμανική Αυτοκρατορία, τερματίζοντας τον Ρωσοτουρκικό Πόλεμο του 1828-1829. Η Υψηλή Πύλη αποδέχεται τις ρυθμίσεις των Μεγάλων Δυνάμεων για το ελληνικό ζήτημα, ανοίγοντας τον δρόμο για την πλήρη αναγνώριση της ανεξαρτησίας της Ελλάδας το 1830.
1867: Κυκλοφορεί στο Αμβούργο ο πρώτος τόμος του «Κεφαλαίου» («Das Kapital») του Καρλ Μαρξ, το σημαντικότερο οικονομικό έργο του Γερμανού φιλοσόφου. Η ανάλυσή του για τον καπιταλισμό, την εργασία και την υπεραξία θα ασκήσει τεράστια επιρροή στην οικονομική και πολιτική σκέψη των επόμενων αιώνων.
1890: Ιδρύεται στη Σμύρνη ο μουσικογυμναστικός σύλλογος «Ορφέας», ένας από τους σημαντικούς φορείς του ελληνικού πολιτιστικού και αθλητικού βίου της πόλης. Το 1898 ο «Ορφέας» θα ενωθεί με το «Γυμνάσιον», δημιουργώντας τον Πανιώνιο Γυμναστικό Σύλλογο Σμύρνης.
1901: Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Γουίλιαμ ΜακΚίνλεϊ πεθαίνει από τις επιπλοκές των τραυμάτων που είχε υποστεί οκτώ ημέρες νωρίτερα, όταν πυροβολήθηκε στο Μπάφαλο από τον αναρχικό Λίον Τσόλγκος. Την ίδια ημέρα ορκίζεται πρόεδρος ο Θίοντορ Ρούσβελτ, σε ηλικία 42 ετών.
1943: Αρχίζει το Ολοκαύτωμα της Βιάννου στην Κρήτη, ένα από τα μεγαλύτερα εγκλήματα των ναζιστικών δυνάμεων κατοχής στην Ελλάδα. Από τις 14 έως τις 16 Σεπτεμβρίου, μονάδες της Βέρμαχτ εκτελούν εκατοντάδες αμάχους και καταστρέφουν χωριά της Βιάννου και της δυτικής Ιεράπετρας ως αντίποινα για τη δράση της Αντίστασης.
1959: Το σοβιετικό διαστημόπλοιο Luna 2 φτάνει στη Σελήνη, γινόμενο το πρώτο ανθρώπινο κατασκεύασμα που φτάνει στην επιφάνειά της. Η αποστολή αποτελεί ορόσημο της πρώτης περιόδου της διαστημικής κούρσας και μία σημαντική πρωτιά της Σοβιετικής Ένωσης απέναντι στις ΗΠΑ.
1960: Ιδρύεται στη Βαγδάτη ο Οργανισμός Πετρελαιοεξαγωγικών Κρατών (ΟΠΕΚ) από το Ιράν, το Ιράκ, το Κουβέιτ, τη Σαουδική Αραβία και τη Βενεζουέλα. Ο οργανισμός θα εξελιχθεί σε καθοριστικό παράγοντα της παγκόσμιας αγοράς πετρελαίου και της διεθνούς οικονομίας.
1999: Επτά άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους στην τραγωδία με το πρωθυπουργικό Falcon, λίγο πριν από την προσγείωσή του στο Βουκουρέστι. Ανάμεσα στα θύματα είναι ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών Γιάννος Κρανιδιώτης και ο γιος του Νικόλας, καθώς και τρία στελέχη της ΕΡΤ, ένας αστυνομικός και ο μηχανικός του αεροσκάφους.
2001: Πεθαίνει σε ηλικία 70 ετών ο Στέλιος Καζαντζίδης, μία από τις σημαντικότερες και πιο αναγνωρίσιμες φωνές του ελληνικού λαϊκού τραγουδιού. Τα τραγούδια του για την ξενιτιά, τη φτώχεια, τον έρωτα και τις δυσκολίες της καθημερινής ζωής σημάδεψαν πολλές γενιές Ελλήνων.
Γεννήσεις
1878 – Ίων Δραγούμης, Έλληνας διπλωμάτης, συγγραφέας και πολιτικός, υπήρξε οργανωτής των ελληνικών κοινοτήτων στον Μακεδονικό Αγώνα και κορυφαία μορφή του ελληνικού δημοτικισμού. Αγωνίστηκε για τα εθνικά ζητήματα στον διπλωματικό και πολιτικό στίβο, συμμετείχε στη διαπραγμάτευση της παράδοσης της Θεσσαλονίκης, εξέδωσε δομικά έργα για την ελληνική ιδεολογία του 20ού αιώνα και υπήρξε θύμα του Εθνικού Διχασμού, δολοφονημένος το 1920 στην Αθήνα. Το πλούσιο συγγραφικό του έργο διαμόρφωσε την εθνική, λαϊκή και κοινοτική συνείδηση.
1956 – Κώστας Καραμανλής, Έλληνας πολιτικός και νομικός, διετέλεσε πρωθυπουργός της Ελλάδας (2004-2009) και πρόεδρος της Νέας Δημοκρατίας (1997-2009). Γεννήθηκε στην Αθήνα και φοίτησε στη Νομική Σχολή Αθηνών και στο Fletcher School του Πανεπιστημίου Tufts με διδακτορικό στις διεθνείς σχέσεις. Εξελέγη βουλευτής Θεσσαλονίκης το 1989, σφράγισε εποχές εκσυγχρονισμού, ένταξης στην ΕΕ, Ολυμπιακών Αγώνων και σπουδαίων πολιτικών εξελίξεων.
1983 – Έιμι Γουάινχαουζ (Amy Winehouse), Αγγλίδα τραγουδίστρια και τραγουδοποιός με εμβληματική βραχνή φωνή, που άφησε ανεξίτηλο στίγμα στη σύγχρονη μουσική. Με καταγωγή από το Λονδίνο, αναδείχθηκε με το βραβευμένο άλμπουμ «Back to Black» (2006) και παγκόσμιες επιτυχίες όπως «Rehab», κερδίζοντας πέντε Grammy και αναβιώνοντας τη soul και τη jazz με προσωπικό στυλ, αλλά και ταραχώδη προσωπική ζωή. Έφυγε πρόωρα από τη ζωή το 2011, σε ηλικία 27 ετών, αφήνοντας θρύλο πίσω της.
Θάνατοι
1960 – Μ. Καραγάτσης (Δημήτριος Ροδόπουλος), Έλληνας πεζογράφος και εμβληματική μορφή της «Γενιάς του ’30». Γεννήθηκε στην Αθήνα το 1908 και αφήγησε με μοναδική φαντασία, λυρισμό και αμεσότητα τη μεσοπολεμική και μεταπολεμική κοινωνία της Ελλάδας. Έργα όπως «Ο συνταγματάρχης Λιάπκιν», «Η μεγάλη χίμαιρα», «Γιούγκερμαν» και το μεταθανάτιο «10» θεωρούνται ορόσημα της νεοελληνικής λογοτεχνίας. Το ψευδώνυμό του προήλθε από το δέντρο «καραγάτσι» στη Ραψάνη της Θεσσαλίας, ενώ υπήρξε πρόδρομος της νεορεαλιστικής αφήγησης και της μοντέρνας πεζογραφίας στην Ελλάδα.
1982 – Γκρέις Κέλι (Grace Kelly), Αμερικανίδα ηθοποιός και μετέπειτα πριγκίπισσα του Μονακό. Κατέκτησε την κορυφή του Χόλιγουντ στη δεκαετία του ’50, πρωταγωνίστησε σε εμβληματικές ταινίες του Άλφρεντ Χίτσκοκ («Rear Window», «Dial M for Murder», «To Catch a Thief») και απέσπασε Όσκαρ το 1954 για το «The Country Girl». Το 1956 παντρεύτηκε τον πρίγκιπα Ρενιέ του Μονακό και αφιερώθηκε στον φιλανθρωπικό και πολιτιστικό του ρόλο μέχρι τον πρόωρο θάνατό της σε αυτοκινητικό δυστύχημα το 1982.
2001 – Στέλιος Καζαντζίδης, εμβληματικός έλληνας λαϊκός τραγουδιστής, συνθέτης και στιχουργός, που εξέφρασε τις αγωνίες και τα όνειρα των απλών ανθρώπων με τη μοναδική, δωρική φωνή του. Γεννημένος στη Νέα Ιωνία το 1931, ανέδειξε το λαϊκό τραγούδι σε κορυφαία μορφή έκφρασης, μεταφέροντας τον καημό, τη φτώχεια, την ξενιτιά και την ελπίδα σε γενιές Ελλήνων. Η συνεργασία του με μεγάλα ονόματα και διαχρονικές επιτυχίες όπως «Υπάρχω», «Μαντουβάλα», «Το αγριολούλουδο» τον καθιέρωσαν ως έναν από τους πιο σημαντικούς εκφραστές του ελληνικού τραγουδιού, παραμένοντας σύμβολο αληθινής λαϊκής τέχνης έως σήμερα.
2009 – Πάτρικ Σουέιζι (Patrick Swayze), αμερικανός ηθοποιός, τραγουδιστής και χορευτής που συνδύασε γοητεία, σπάνιο ταλέντο και ευελιξία. Έγινε παγκόσμια γνωστός από τις ταινίες «Dirty Dancing», «Ghost» και τη σειρά «North and South», χαρίζοντας αξέχαστες ερμηνείες σε ρομαντικούς και δυναμικούς ρόλους. Κατέκτησε πολλές διακρίσεις, επηρέασε το σινεμά και τη μουσική, ενώ η γενναία μάχη του με τον καρκίνο στο πάγκρεας συγκίνησε το κοινό διεθνώς.
2019 – Τάκης Σπυριδάκης (Παναγιώτης Σπυριδάκης), έλληνας ηθοποιός, σκηνοθέτης και σεναριογράφος. Γεννήθηκε στην Αίγινα το 1958 και καθιερώθηκε στη μεγάλη οθόνη στα ’80s με χαρακτηριστικούς ρόλους σε ταινίες όπως «Γλυκιά Συμμορία», «Λούφα και Παραλλαγή» και «Το Κήπο του Θεού». Τιμήθηκε με βραβεία ερμηνείας, αγάπησε το θέατρο και έγινε ιδιαίτερα δημοφιλής στο κοινό από ατάκες της διαφήμισης «Αγαπούλα». Έδωσε γενναία μάχη με τον καρκίνο, αφήνοντας αυθεντικό στίγμα στην ελληνική υποκριτική τέχνη.
Εορτολόγιο
Θεοκλής, Θεόκλεια, Σταύρος, Σταυρούλα
