Σε δύσκολη θέση βρίσκονται τις τελευταίες ώρες η Σαουδική Αραβία αλλά και οι ΗΠΑ μετά την αστραπιαία προέλαση των Χούθι, που μέσα σε μόλις 36 ώρες κατέλαβαν το στρατηγικό λιμάνι της Μόκα και τη νήσο Περίμ, στην είσοδο της Ερυθράς Θάλασσας, ενισχύοντας την πίεση στο Μπαμπ ελ Μαντέμπ.
Η Υεμένη πλέον βρίσκεται κάτω από νέα δεδομένα σε μια ιστορία που μας πηγαίνει πίσω στο 2014, όταν ξεκίνησε ο εμφύλιος πόλεμος εκεί, όταν και τότε οι σιίτες αντάρτες με δεσμούς με το Ιράν κατέλαβαν την πρωτεύουσα και μεγαλύτερη πόλη της Υεμένης, τη Σαναά, απαιτώντας χαμηλότερες τιμές καυσίμων και μια νέα κυβέρνηση.
Μετά την αποτυχία των διαπραγματεύσεων, οι αντάρτες κατέλαβαν το προεδρικό μέγαρο τον Ιανουάριο του 2015, οδηγώντας τον πρόεδρο Αμπντ Ράμπου Μανσούρ Χάντι και την κυβέρνησή του σε παραίτηση. Από τον Μάρτιο του 2015, ένας συνασπισμός κρατών του Κόλπου υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας ξεκίνησε εκστρατεία οικονομικής απομόνωσης και αεροπορικών επιδρομών εναντίον των ανταρτών Χούθι, με υλικοτεχνική υποστήριξη και υποστήριξη σε επίπεδο πληροφοριών από τις Ηνωμένες Πολιτείες.
Η παρέμβαση ξένων δυνάμεων στη σύγκρουση της Υεμένης, συμπεριλαμβανομένου του Ιράν και των κρατών του Κόλπου υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας, ενέπλεξε επίσης τη χώρα σε μια περιφερειακή σύγκρουση. Τον Ιούνιο του 2015, η Σαουδική Αραβία επέβαλε ναυτικό αποκλεισμό για να εμποδίσει το Ιράν να προμηθεύει τους Χούθι. Σε απάντηση, το Ιράν απέστειλε ναυτική νηοπομπή, αυξάνοντας τον κίνδυνο στρατιωτικής κλιμάκωσης μεταξύ των δύο χωρών.
Τον Ιούλιο του 2016, οι Χούθι και η κυβέρνηση του πρώην προέδρου Σάλεχ, ο οποίος είχε ανατραπεί το 2011, μετά από σχεδόν τριάντα χρόνια στην εξουσία, ανακοίνωσαν τη δημιουργία ενός πολιτικού συμβουλίου για τη διακυβέρνηση της Σαναά και μεγάλου μέρους της βόρειας Υεμένης. Ωστόσο, τον Δεκέμβριο του 2017, ο Σάλεχ διέκοψε τη συμμαχία του με τους Χούθι και κάλεσε τους οπαδούς του να πάρουν τα όπλα εναντίον τους. Ο Σάλεχ σκοτώθηκε και οι δυνάμεις του ηττήθηκαν μέσα σε δύο ημέρες.
Το 2018, οι δυνάμεις του συνασπισμού εξαπέλυσαν επίθεση κατά μήκος των ακτών προς τα βόρεια, με στόχο τη στρατηγικής σημασίας πόλη Χοντέιντα, το κύριο λιμάνι της βόρειας Υεμένης. Οι μάχες κατέληξαν σε κατάπαυση του πυρός και σε δεσμεύσεις για αποχώρηση των στρατευμάτων από την πόλη.
Η χώρα με τη χειρότερη ανθρωπιστική κρίση στον κόσμο
Η σύγκρουση έχει επιφέρει βαρύ τίμημα στους πολίτες της Υεμένης, καθιστώντας τη χώρα τη χειρότερη ανθρωπιστική κρίση στον κόσμο. Ο ΟΗΕ εκτιμά ότι το 60% των περίπου 377.000 θανάτων στην Υεμένη μεταξύ του 2015 και των αρχών του 2022 οφειλόταν σε έμμεσες αιτίες, όπως η επισιτιστική ανασφάλεια και η έλλειψη πρόσβασης σε υπηρεσίες υγείας. Τα δύο τρίτα του πληθυσμού, δηλαδή 21,6 εκατομμύρια Υεμενίτες, εξακολουθούν να έχουν επείγουσα ανάγκη ανθρωπιστικής βοήθειας. Πέντε εκατομμύρια άνθρωποι κινδυνεύουν από λιμό, ενώ μια επιδημία χολέρας έχει επηρεάσει περισσότερους από ένα εκατομμύριο ανθρώπους.
Στα τέλη του 2019, η σύγκρουση οδήγησε στον κατακερματισμό της οικονομίας σε δύο ευρείες οικονομικές ζώνες, υπό εδάφη που ελέγχονται από τους Χούθι και από την κυβέρνηση που υποστηρίζεται από τη Σαουδική Αραβία. Το φθινόπωρο του 2021, η απότομη υποτίμηση του νομίσματος της Υεμένης, ιδιαίτερα στις περιοχές που ελέγχονται από την κυβέρνηση, μείωσε σημαντικά την αγοραστική δύναμη των πολιτών και κατέστησε ακόμη πιο δυσπρόσιτα πολλά βασικά αγαθά, οδηγώντας σε εκτεταμένες διαδηλώσεις σε πόλεις της νότιας Υεμένης. Οι δυνάμεις ασφαλείας αντέδρασαν στις διαδηλώσεις με τη χρήση βίας.
Οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επενδύσει σημαντικά στην καταπολέμηση της τρομοκρατίας και του βίαιου εξτρεμισμού στην Υεμένη, έχοντας συνεργαστεί με την κυβέρνηση της Υεμένης σε θέματα αντιτρομοκρατίας. Από το 2002, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν πραγματοποιήσει σχεδόν τετρακόσιες επιθέσεις στην Υεμένη. Τον Απρίλιο του 2016, οι Ηνωμένες Πολιτείες ανέπτυξαν μια μικρή ομάδα στρατιωτικών δυνάμεων για να συμβουλεύσουν και να υποστηρίξουν στρατεύματα υπό την ηγεσία της Σαουδικής Αραβίας στην προσπάθειά τους να ανακαταλάβουν εδάφη.
Τον Ιανουάριο του 2024, οι Χούθι χαρακτηρίστηκαν εκ νέου ως τρομοκρατική οργάνωση, λόγω των πρόσφατων επιθέσεών τους εναντίον πλοίων στην Ερυθρά Θάλασσα και στον Κόλπο του Άντεν.
Με τα πρόσφατα γεγονότα, η Υεμένη και η Ερυθρά Θάλασσα κινδυνεύουν να εξελιχθούν σε ένα πραγματικό δεύτερο μέτωπο στον πόλεμο με το Ιράν, λίγες μόλις εβδομάδες πριν από τις ενδιάμεσες εκλογές του Νοεμβρίου στις Ηνωμένες Πολιτείες.
