Σκληρή επίθεση στον πρώην πρωθυπουργό Αλέξη Τσίπρα εξαπέλυσε το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, απαντώντας στις δηλώσεις του για τα κόκκινα δάνεια, τους πλειστηριασμούς, τα fund και τους servicer.
Σε σημερινή ανακοίνωσή του, το υπουργείο κατηγορεί τον κ. Τσίπρα ότι επιχειρεί να εμφανιστεί ως υπερασπιστής των δανειοληπτών, ενώ, όπως υποστηρίζει, επί των ημερών της κυβέρνησής του θεσμοθετήθηκε το πλαίσιο λειτουργίας των funds και των servicers, καθώς και οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί. Το υπουργείο αναφέρει χαρακτηριστικά ότι ο πρώην πρωθυπουργός «παριστάνει τον πυροσβέστη στη φωτιά που ο ίδιος άναψε».
Η απάντηση για funds και πλειστηριασμούς
Το υπουργείο υπενθυμίζει ότι με τον νόμο 4354/2015 θεσμοθετήθηκε η λειτουργία των εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων, ενώ το 2017 εισήχθησαν οι ηλεκτρονικοί πλειστηριασμοί, οι οποίοι, σύμφωνα με την ανακοίνωση, μετατράπηκαν σε καθημερινότητα από το 2018.
Παράλληλα, επισημαίνει ότι επί κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια είχαν φτάσει στα 107 δισ. ευρώ και παρέμεναν πάνω από το 43% του συνόλου των δανείων, την ώρα που, όπως αναφέρει, η υπόλοιπη Ευρώπη ήδη τα μείωνε δραστικά.
Η ανακοίνωση ασκεί επίσης κριτική στην τότε κυβέρνηση για το γεγονός ότι δεν δόθηκε στους δανειολήπτες η δυνατότητα να εξαγοράσουν τα δάνειά τους στις τιμές που τα αποκτούσαν τα funds. Υπενθυμίζει, μάλιστα, τη θέση του Ευκλείδη Τσακαλώτου το 2017 ότι «δεν είναι λογικό» να δοθεί μια τέτοια δυνατότητα.
Τα στοιχεία που επικαλείται το υπουργείο
Το ΥΠΟΙΚ υποστηρίζει ότι η σημερινή εικόνα του τραπεζικού συστήματος δεν έχει σχέση με την περίοδο διακυβέρνησης Τσίπρα, παρουσιάζοντας σειρά στοιχείων για τη μείωση των κόκκινων δανείων.
Σύμφωνα με την ανακοίνωση:
- Τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια μειώθηκαν από 99,7 δισ. ευρώ το 2018 σε 72,6 δισ. ευρώ.
- Ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων προς εξυπηρετούμενα δάνεια υποχώρησε από 101,3% στο 40,5%.
- Ο εξυπηρετούμενος δανεισμός είναι πλέον υπερδιπλάσιος του μη εξυπηρετούμενου, στα 179,2 δισ. ευρώ έναντι 72,6 δισ. ευρώ.
- Οι ελληνικές τράπεζες έχουν μειώσει τα κόκκινα δάνεια στους ισολογισμούς τους από σχεδόν 50% σε ιστορικά χαμηλό δείκτη 3,3%.
Η μείωση του δείκτη ΜΕΔ των τραπεζών στο 3,3% συνδέεται, σύμφωνα με σχετικά οικονομικά δημοσιεύματα, με την πιστωτική επέκταση, τις εισπράξεις, τις πωλήσεις, τις τιτλοποιήσεις και τις διαγραφές δανείων.
Ο ρόλος του «Ηρακλή»
Κεντρική θέση στην ανακοίνωση έχει και το πρόγραμμα «Ηρακλής», το οποίο, σύμφωνα με το υπουργείο, συνέβαλε καθοριστικά στην εξυγίανση του τραπεζικού συστήματος.
Το ΥΠΟΙΚ υποστηρίζει ότι ο «Ηρακλής» βοήθησε τις τράπεζες να μειώσουν δραστικά τα κόκκινα δάνεια, συνέβαλε στην ανάκτηση της επενδυτικής βαθμίδας και επέτρεψε στο τραπεζικό σύστημα να επιστρέψει στον βασικό του ρόλο: τη χρηματοδότηση νοικοκυριών και επιχειρήσεων.
Με αυτόν τον τρόπο, η κυβέρνηση επιχειρεί να αντιπαραβάλει τη σημερινή τραπεζική εικόνα με την περίοδο κατά την οποία οι ισολογισμοί των τραπεζών επιβαρύνονταν από πολύ υψηλά ποσοστά μη εξυπηρετούμενων ανοιγμάτων.
Ρυθμίσεις, πλειστηριασμοί και πρώτη κατοικία
Το υπουργείο αναφέρεται και στην πορεία των ρυθμίσεων οφειλών, σημειώνοντας ότι μόνο το τελευταίο εξάμηνο πραγματοποιούνται κατά μέσο όρο κάθε μήνα ρυθμίσεις ύψους 330 εκατ. ευρώ, με το 42% να αφορά στεγαστικά δάνεια.
Παράλληλα, υποστηρίζει ότι το 80% των πλειστηριασμών αναστέλλεται, ενώ στις κατοικίες οι κατακυρώσεις κινούνται περίπου στο 10% του συνόλου των οικιστικών ακινήτων.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον εξωδικαστικό μηχανισμό, με το υπουργείο να υποστηρίζει ότι για πρώτη φορά παρέχεται ουσιαστική δυνατότητα προστασίας της κύριας κατοικίας, μέσω μεγαλύτερου «κουρέματος» και χαμηλότερων δόσεων.
Δάνεια σε ελβετικό φράγκο
Στο στόχαστρο της ανακοίνωσης μπαίνει και το ζήτημα των δανειοληπτών σε ελβετικό φράγκο. Το υπουργείο κατηγορεί τον Αλέξη Τσίπρα ότι επί χρόνια καλλιέργησε «ψεύτικες ελπίδες» χωρίς να δώσει ουσιαστική λύση.
Αντιθέτως, υποστηρίζει ότι σήμερα υπάρχει για πρώτη φορά ολοκληρωμένη δυνατότητα ρύθμισης για τους δανειολήπτες σε ελβετικό φράγκο, με ελάφρυνση της οφειλής και μακροπρόθεσμες βιώσιμες λύσεις.
Η πολιτική αντιπαράθεση
Η ανακοίνωση του ΥΠΟΙΚ έρχεται μετά την παρέμβαση του Αλέξη Τσίπρα για τα κόκκινα δάνεια, στην οποία ο πρώην πρωθυπουργός υποστήριξε ότι η μείωση των κόκκινων δανείων στους τραπεζικούς ισολογισμούς είναι «η μισή αλήθεια», καθώς μεγάλο μέρος τους πέρασε στα funds και παραμένει βάρος για τους δανειολήπτες.
Στην ανάρτησή του αναφέρει: «Να και κάποιοι που έχουν εξασφαλισμένη σε αυτή τη χώρα την πρώτη κατοικία. Μετά το μεγάλο κόλπο της ΔΕΗ και τις αλήθειες για τα υπέρμετρα κέρδη των τραπεζών πάμε να δούμε τι γίνεται με τα κόκκινα δάνεια. Μας λένε ότι το πρόβλημα λύθηκε διότι τα ξεφορτώθηκαν οι τράπεζες. Αυτή είναι η μισή αλήθεια. Η άλλη μισή είναι ότι περάσανε στα funds και παραμένουν φορτωμένα στις πλάτες των δανειοληπτών. Σήμερα τα funds διαχειρίζονται πάνω από 90 δισεκατομμύρια ευρώ δάνεια. Τα 9 στα 10 εξ αυτών είναι μη εξυπηρετούμενα. Τα δε στεγαστικά αγγίζουν τα 25 δισεκατομμύρια και αφορούν πάνω από 220 χιλιάδες δανειολήπτες.
Το πιο εξοργιστικό ότι με το σχέδιο Ηρακλής της κυβέρνησης, το κράτος έβαλε 23 δισεκατομμύρια εγγυήσεις ώστε τα funds να μπορούν να αγοράσουν αυτά τα δάνεια στο 30% της αξίας τους και να ζητάνε όμως σήμερα από τους δανειολήπτες να επιστρέψουν το 100%.
Και όταν δεν μπορούν τους σέρνουν σε πλειστηριασμούς, που αυξάνονται ραγδαία. Μόνο το 2025 έγιναν πέντε φορές περισσότεροι πλειστηριασμοί κατοικίας από ό, τι την πενταετία 2015 – 2019.
Καταλήγοντας υπογραμμίζει: «Αυτό δεν λέγεται εύρυθμη λειτουργία της οικονομίας και της αγοράς. Αυτό λέγεται κρατικά εγγυημένη ληστεία της μικρής και μεσαίας ιδιοκτησίας. Και αυτό πρέπει να σταματήσει με ισχυρή δημόσια παρέμβαση, πραγματικές ρυθμίσεις, χαμηλές δόσεις και επιτόκια».
