Παρά το γεγονός ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εγκρίνει περίπου 10 κινεζικές εταιρείες για την αγορά του δεύτερου ισχυρότερου τσιπ τεχνητής νοημοσύνης της Nvidia, του H200, μέχρι σήμερα δεν έχει πραγματοποιηθεί ούτε μία παράδοση, σύμφωνα με τρεις πηγές με γνώση της υπόθεσης. Η εξέλιξη αυτή αφήνει σε εκκρεμότητα μία από τις σημαντικότερες τεχνολογικές συμφωνίες μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, την ώρα που ο διευθύνων σύμβουλος της Nvidia, Τζένσεν Χουάνγκ, επιχειρεί αυτή την εβδομάδα να πετύχει πρόοδο στις συνομιλίες στο Πεκίνο.
Ο Τζένσεν Χουάνγκ, ο οποίος αρχικά δεν περιλαμβανόταν στην αποστολή του Λευκού Οίκου προς το Πεκίνο, εντάχθηκε τελικά στο ταξίδι έπειτα από πρόσκληση του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει τις εξελίξεις. Ο Αμερικανός πρόεδρος τον παρέλαβε στην Αλάσκα καθ’ οδόν προς τη σύνοδο με τον Κινέζο πρόεδρο, Σι Τζινπίνγκ, γεγονός που δημιούργησε προσδοκίες ότι η επίσκεψη θα μπορούσε να ξεμπλοκάρει τις παγωμένες προσπάθειες για πωλήσεις των H200 στην κινεζική αγορά.
Η υπόθεση αναδεικνύει τη σφοδρότητα της τεχνολογικής αντιπαράθεσης μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας, καθώς ακόμη και συμφωνίες που έχουν λάβει επίσημη έγκριση παραμένουν μπλοκαρισμένες. Η Nvidia, η πολυτιμότερη εταιρεία παγκοσμίως και κυρίαρχη δύναμη στην αγορά τσιπ, βρίσκεται πλέον παγιδευμένη ανάμεσα στις αντικρουόμενες εθνικές στρατηγικές των δύο υπερδυνάμεων.
Πριν από την αυστηροποίηση των αμερικανικών περιορισμών στις εξαγωγές, η Nvidia κατείχε περίπου το 95% της κινεζικής αγοράς προηγμένων τσιπ. Η Κίνα αντιπροσώπευε κάποτε το 13% των εσόδων της εταιρείας, ενώ ο Τζένσεν Χουάνγκ είχε εκτιμήσει στο παρελθόν ότι μόνο η αγορά τεχνητής νοημοσύνης της Κίνας θα άγγιζε φέτος τα 50 δισεκατομμύρια δολάρια.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, το αμερικανικό υπουργείο Εμπορίου έχει εγκρίνει περίπου 10 κινεζικές εταιρείες για την αγορά των τσιπ H200 της Nvidia, μεταξύ των οποίων οι Alibaba, Tencent, ByteDance και JD.com. Παράλληλα, άδεια έχουν λάβει και ορισμένοι διανομείς, όπως οι Lenovo και Foxconn. Οι αγοραστές μπορούν να προμηθεύονται τα τσιπ είτε απευθείας από τη Nvidia είτε μέσω των εγκεκριμένων διανομέων, ενώ κάθε εγκεκριμένος πελάτης έχει δικαίωμα αγοράς έως και 75.000 τσιπ, σύμφωνα με δύο από τις πηγές.
Οι ταυτότητες των εγκεκριμένων αγοραστών, αλλά και οι σχέσεις τους με τη Nvidia και τους εξουσιοδοτημένους διανομείς για το πολυπόθητο τσιπ τεχνητής νοημοσύνης, δεν είχαν δημοσιοποιηθεί μέχρι σήμερα.
Εκπρόσωπος του αμερικανικού υπουργείου Εμπορίου, που επιβλέπει τους περιορισμούς εξαγωγών όπως εκείνους που αφορούν τα H200, αρνήθηκε να σχολιάσει τις πληροφορίες. Το κινεζικό υπουργείο Βιομηχανίας και Πληροφορικής, καθώς και η Εθνική Επιτροπή Ανάπτυξης και Μεταρρυθμίσεων της Κίνας, δεν απάντησαν σε αιτήματα για σχόλιο.
Η Lenovo επιβεβαίωσε σε δήλωσή της προς το Reuters ότι αποτελεί «μία από τις αρκετές εταιρείες που έχουν εγκριθεί για την πώληση των H200 στην Κίνα στο πλαίσιο της εξαγωγικής άδειας της Nvidia». Από την πλευρά τους, οι Nvidia, Alibaba, Tencent, ByteDance, JD.com και Foxconn δεν ανταποκρίθηκαν στα αιτήματα για σχολιασμό.
Ο Τζένσεν Χουάνγκ δήλωσε την Πέμπτη στο κρατικό τηλεοπτικό δίκτυο CCTV ότι ελπίζει ο Ντόναλντ Τραμπ και ο Σι Τζινπίνγκ να αξιοποιήσουν τη θετική προσωπική τους σχέση κατά τη διάρκεια των συνομιλιών στο Πεκίνο, με στόχο τη βελτίωση των διμερών σχέσεων.
Καμία πώληση μέχρι στιγμής παρά τις εγκρίσεις
Παρά τις εγκρίσεις από τις Ηνωμένες Πολιτείες, οι συμφωνίες έχουν ουσιαστικά παγώσει, καθώς κινεζικές εταιρείες φέρονται να υπαναχώρησαν έπειτα από κατευθυντήριες οδηγίες που έλαβαν από το Πεκίνο, σύμφωνα με μία από τις πηγές.
Η αλλαγή στάσης της Κίνας φαίνεται να προκλήθηκε εν μέρει από εξελίξεις στην αμερικανική πλευρά, χωρίς ωστόσο να είναι σαφές τι ακριβώς άλλαξε. Παράλληλα, στο Πεκίνο αυξάνονται οι πιέσεις για μπλοκάρισμα ή αυστηρό έλεγχο των παραγγελιών, σύμφωνα με τέταρτη πηγή.
Την ίδια άποψη εξέφρασε και ο υπουργός Εμπορίου των ΗΠΑ, Χάουαρντ Λάτνικ, ο οποίος δήλωσε σε ακρόαση της Γερουσίας τον περασμένο μήνα ότι «η κινεζική κεντρική κυβέρνηση δεν τους έχει επιτρέψει ακόμη να αγοράσουν τα τσιπ, επειδή προσπαθεί να διατηρήσει τις επενδύσεις προσανατολισμένες στη δική της εγχώρια βιομηχανία».
Η επιφυλακτικότητα του Πεκίνου συνδέεται με τη στρατηγική επιδίωξη ανάπτυξης εγχώριων τσιπ τεχνητής νοημοσύνης. Παρότι τα κινεζικά τσιπ εξακολουθούν να υστερούν σε σχέση με εκείνα της Nvidia, εταιρείες όπως η DeepSeek προβάλλουν ολοένα και περισσότερο τη χρήση εγχώριων λύσεων, συμπεριλαμβανομένων τσιπ που αναπτύσσει η Huawei.
Η στροφή αυτή προς τη Huawei αναδεικνύει τη δύσκολη θέση της Nvidia στην κινεζική αγορά. Ο Τζένσεν Χουάνγκ έχει προειδοποιήσει ότι οι αμερικανικοί περιορισμοί στις εξαγωγές διαβρώνουν τη θέση της εταιρείας στην Κίνα, υποστηρίζοντας ότι το μερίδιό της στην αγορά επιταχυντών τεχνητής νοημοσύνης έχει ουσιαστικά μηδενιστεί.
Οι όροι και οι περιορισμοί που μπλοκάρουν τη συμφωνία
Η ολοκλήρωση των πωλήσεων εμποδίζεται από ένα περίπλοκο πλέγμα απαιτήσεων και περιορισμών και από τις δύο πλευρές. Οι αμερικανικοί κανονισμοί που εκδόθηκαν τον Ιανουάριο απαιτούν από τους Κινέζους αγοραστές να αποδείξουν ότι διαθέτουν «επαρκείς διαδικασίες ασφαλείας» και ότι τα τσιπ δεν θα χρησιμοποιηθούν για στρατιωτικούς σκοπούς.
Παράλληλα, η Nvidia οφείλει να πιστοποιήσει ότι διαθέτει επαρκές απόθεμα στις Ηνωμένες Πολιτείες. Ο Ντόναλντ Τραμπ διαπραγματεύτηκε επίσης μία συμφωνία σύμφωνα με την οποία οι ΗΠΑ θα λαμβάνουν το 25% των εσόδων από τις πωλήσεις των τσιπ. Η συγκεκριμένη δομή απαιτεί τα τσιπ να περνούν πρώτα από αμερικανικό έδαφος πριν αποσταλούν στην Κίνα, καθώς η αμερικανική νομοθεσία δεν επιτρέπει την άμεση επιβολή εξαγωγικών τελών.
Η ρύθμιση αυτή έχει προκαλέσει ανησυχίες στο Πεκίνο σχετικά με πιθανές παρεμβάσεις ή κρυφές ευπάθειες στα προϊόντα, αν και πηγές περιγράφουν τη διαδικασία κυρίως ως έναν μηχανισμό παράκαμψης νομικών περιορισμών.
Την ίδια στιγμή, ο έλεγχος στην Κίνα έχει ενταθεί περαιτέρω μετά την έκδοση δύο νέων κανονισμών ασφαλείας για τις αλυσίδες εφοδιασμού από το Κρατικό Συμβούλιο της χώρας. Σύμφωνα με την τέταρτη πηγή, βρίσκεται σε εξέλιξη μία ευρύτερη κυβερνητική προσπάθεια εντοπισμού και εξάλειψης πιθανών ξένων εξαρτήσεων σε κρίσιμες τεχνολογικές υποδομές.
Η συνεχιζόμενη καθυστέρηση έχει ικανοποιήσει τους σκληροπυρηνικούς κύκλους στην Ουάσινγκτον, οι οποίοι απορρίπτουν τους ισχυρισμούς της κυβέρνησης Τραμπ ότι τέτοιες πωλήσεις θα αποτρέψουν τους Κινέζους ανταγωνιστές από το να μειώσουν το τεχνολογικό χάσμα με τους Αμερικανούς σχεδιαστές τσιπ.
Ο Κρις ΜακΓκουάιρ, ανώτερος ερευνητής για την Κίνα και τις αναδυόμενες τεχνολογίες στο Συμβούλιο Εξωτερικών Σχέσεων, δήλωσε χαρακτηριστικά ότι «οποιαδήποτε συμφωνία που επιτρέπει στη Nvidia να πουλήσει περισσότερα τσιπ στην Κίνα σημαίνει λιγότερα τσιπ Nvidia για αμερικανικές εταιρείες και μικρότερο αμερικανικό προβάδισμα στην τεχνητή νοημοσύνη απέναντι στην Κίνα».
Ο ίδιος πρόσθεσε ότι «είναι αξιοσημείωτο το γεγονός ότι ο πρόεδρος Τραμπ συνεχίζει να πείθεται να βάζει τα συμφέροντα της Nvidia πάνω από τα συμφέροντα της Αμερικής».
