Έντονη αναστάτωση έχουν προκαλέσει στις ευρωπαϊκές πρωτεύουσες οι φίλοι και παλιοί συνεργάτες του Αμερικανού προέδρου, στους οποίους έχουν ανατεθεί οι πρεσβείες στην ΕΕ κατά τη διάρκεια της δεύτερης θητείας του Ντόναλντ Τραμπ. Αυτό το τραχύ στιλ διπλωματίας, όπως το χαρακτηρίζει το Politico, δεν είναι κάποιο τυχαίο σφάλμα του συστήματος. Είναι το ίδιο το νέο σύστημα.
Για τους απεσταλμένους του Τραμπ, «το κοινό στο οποίο απευθύνονται είναι πάντα ένα άτομο. Μόνο ένα», εξηγεί ο Έρικ Ρούμπιν, πρώην επικεφαλής της Αμερικανικής Ένωσης Διπλωματικών Υπαλλήλων, ο οποίος υπηρέτησε ως πρέσβης στη Βουλγαρία κατά την πρώτη θητεία Τραμπ. Τα συναισθήματα των χωρών που τους φιλοξενούν θεωρούνται δευτερεύουσας σημασίας μπροστά στα κύρια καθήκοντά τους: να κερδίσουν την προσοχή και την έγκριση του Τραμπ, μετατοπίζοντας παράλληλα το κέντρο βάρους της ευρωπαϊκής πολιτικής σκηνής απότομα προς τα δεξιά.
Οι «ταραχοποιοί» της Ευρώπης
Οι δύο πρέσβεις που έχουν προκαλέσει τις εντονότερες αντιδράσεις στις ευρωπαϊκές κυβερνήσεις είναι σύμφωνα με το Politico, ο Τσαρλς Κούσνερ στο Παρίσι και ο Τομ Ρόουζ στη Βαρσοβία.
Ο Ρόουζ, σε μια ανάρτησή του, έκανε δύο φορές «tag» τον Τραμπ για να ανακοινώσει ότι διακόπτει κάθε επαφή με τον πρόεδρο του πολωνικού κοινοβουλίου, Βουοντζίσλαβ Τσαρζάστι, κάνοντας λόγο για «εξοργιστικές και απρόκλητες προσβολές». Αφορμή στάθηκε η δήλωση του Τσαρζάστι ότι ο Τραμπ δεν άξιζε το Νόμπελ Ειρήνης.
Αντίστοιχα, ο Κούσνερ -πρέσβης στο Παρίσι και πεθερός της μεγαλύτερης κόρης του Τραμπ- όταν θέλησε να καταγγείλει τον γαλλικό αντισημιτισμό με επιστολή του προς τον Εμανουέλ Μακρόν, δεν την έστειλε στο Μέγαρο των Ηλυσίων ούτε στη Le Monde. Τη δημοσίευσε απευθείας στη Wall Street Journal.
Η σχέση των δύο χωρών επιδεινώθηκε περαιτέρω την περασμένη εβδομάδα, όταν η αμερικανική πρεσβεία στο Παρίσι προχώρησε σε αιχμηρά πολιτικά σχόλια μετά τη δολοφονία ενός ακροδεξιού ακτιβιστή. Ο Κούσνερ εξόργισε ακόμα περισσότερο τους Γάλλους αγνοώντας την κλήση στο υπουργείο Εξωτερικών, προτού μια «ειλικρινής και φιλική» τηλεφωνική επικοινωνία εξομαλύνει κάπως την κατάσταση τη Δευτέρα.
Προτεραιότητα στο Fox News και το MAGA
Παρόμοιο σκηνικό επικρατεί και στο Βέλγιο, όπου ο πρέσβης Μπιλ Γουάιτ, που αυτοπροσδιορίζεται ως φίλος του προέδρου, έθεσε στο προσωπικό της πρεσβείας τρεις προτεραιότητες για το 2026, όλες κομμένες και ραμμένες στα μέτρα του Τραμπ. Ακόμα και ο πρέσβης στο ΝΑΤΟ, Μάθιου Γουίτακερ, ο οποίος θεωρείται από τους λιγότερο συγκρουσιακούς, προτιμά να εμφανίζεται στο Fox News και το Newsmax παρά σε άλλα μέσα ενημέρωσης, προκειμένου να παραμένει ορατός στα κανάλια που παρακολουθεί ο πρόεδρος.
Στο Λουξεμβούργο, όσοι επισκέπτονται την κατοικία της πρέσβεως, Στέισι Φάινμπεργκ, βρίσκουν κόκκινα καπέλα με το σύνθημα «MAGA» να κοσμούν τα έπιπλα, σύμφωνα με φωτογραφίες που διέρρευσαν.
Μια ρήξη με την παράδοση
Το να «πατούν επί πτωμάτων» οι Αμερικανοί διπλωμάτες στην Ευρώπη δεν είναι κάτι πρωτόγνωρο. Κατά την πρώτη θητεία Τραμπ, ο Ρίτσαρντ Γκρένελ στο Βερολίνο και ο Γκόρντον Σόντλαντ στις Βρυξέλλες είχαν συγκρουστεί σφοδρά με τις διπλωματικές νόρμες. Ωστόσο, στελέχη του Στέιτ Ντιπάρτμεντ καταγγέλλουν ότι αυτές οι νέες πρακτικές υπονομεύουν αμερικανικά συμφέροντα και σχέσεις που καλλιεργούνταν για πάνω από δύο αιώνες.
«Αν αρνείσαι να πας σε μια συνάντηση όταν σε καλούν για να βελτιώσεις τη σχέση των δύο χωρών, τότε γιατί βρίσκεσαι εκεί; Είναι παιδαριώδες, ντροπιαστικό και καταρρίπτει κάθε πρόσχημα ότι είσαι εκεί για να υπηρετήσεις την πατρίδα σου», δήλωσε ένας Αμερικανός διπλωμάτης.
«Ειλικρινά, είναι αγένεια», πρόσθεσε ένας πρώην ανώτατος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
Στο παρελθόν, οι αποφάσεις και οι δημόσιες δηλώσεις περνούσαν από εξονυχιστικό έλεγχο πολλαπλών τμημάτων μέσω του Συμβουλίου Εθνικής Ασφαλείας και της τεράστιας γραφειοκρατίας του Στέιτ Ντιπάρτμεντ. Αυτή η διαδικασία έχει αντικατασταθεί σε μεγάλο βαθμό από πρέσβεις που λειτουργούν ως «ελεύθεροι σκοπευτές», επικοινωνώντας απευθείας με μια μικρή ομάδα πολιτικών διορισμένων στον Λευκό Οίκο.
Το σκηνικό στην Αθήνα: Η περίπτωση της Κίμπερλι Γκίλφοϊλ
Στην Ελλάδα, η Κίμπερλι Γκίλφοϊλ, πρώην αρραβωνιαστικιά του Ντόναλντ Τραμπ Τζούνιορ, έχει καταφέρει να γοητεύσει και να ξαφνιάσει το κοινό, σύμφωνα με το Politico. Παρά το γεγονός ότι προκαλεί τους Έλληνες για την πώληση του λιμανιού του Πειραιά στην Κίνα, οι σχέσεις της με τους οικοδεσπότες της στην Αθήνα είναι, κατά την ίδια, εξαιρετικές.
«Βλεπόμαστε πιθανώς τρεις ή τέσσερις φορές την εβδομάδα», δήλωσε για τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη κατά τη διάρκεια εκδήλωσης την περασμένη εβδομάδα. Το ίδιο ισχύει και για πολλούς υπουργούς της κυβέρνησης, πρόσθεσε η ίδια: «Απαντούν πάντα στις κλήσεις μου. Δεν έχει σημασία αν είναι Σαββατοκύριακο· αν προτείνω να βρεθούμε στο σπίτι μου, έρχονται».
