Με τη στρατιωτική παρουσία των Ηνωμένων Πολιτειών να ενισχύεται σε ολόκληρη τη Μέση Ανατολή και την Ουάσινγκτον να προειδοποιεί την Τεχεράνη ότι «ο χρόνος τελειώνει», τα σενάρια άμεσων αμερικανικών πληγμάτων κατά του Ιράν αποκτούν ολοένα και μεγαλύτερη δυναμική.
Σύμφωνα με εκτιμήσεις από στρατιωτικούς και διπλωματικούς κύκλους, η συζήτηση στις ΗΠΑ και το Ισραήλ δεν αφορά πλέον το αν θα υπάρξει στρατιωτική επέμβαση, αλλά πότε θα ανοίξει το κατάλληλο επιχειρησιακό και πολιτικό παράθυρο.
Ο απόστρατος αντισυνταγματάρχης και πρώην εκπρόσωπος του ισραηλινού στρατού, Τζόναθαν Κόνρικους, δήλωσε σε συνέντευξή του στο αγγλόφωνο podcast Eye for Iran του Iran International ότι θεωρεί θέμα χρόνου τα αμερικανικά πλήγματα κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας. Όπως ανέφερε, τα περισσότερα από τα στρατιωτικά μέσα που απαιτούνται για μια ουσιαστική επιχείρηση βρίσκονται ήδη στη θέση τους και είναι έτοιμα να αναπτυχθούν, υπογραμμίζοντας ότι «σχεδόν τα πάντα είναι έτοιμα». Το μόνο ανοιχτό ζήτημα, κατά τον ίδιο, αφορά τον ακριβή χρονισμό, δηλαδή τη στιγμή που θα συνδυαστούν οι τακτικές επιχειρησιακές ευκαιρίες με τις πολιτικές αποφάσεις.
Την ίδια στιγμή, ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει κλιμακώσει τη ρητορική του, δηλώνοντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες να δράσουν με «ταχύτητα και βία, αν χρειαστεί», ενώ επιβεβαίωσε ότι έχει θέσει προθεσμία στο Ιράν για να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις, χωρίς ωστόσο να αποκαλύψει λεπτομέρειες. Παράλληλα, άφησε να εννοηθεί ότι η Τεχεράνη ενδέχεται τελικά να επιδιώξει συμφωνία αντί να βρεθεί αντιμέτωπη με αμερικανική στρατιωτική δράση, σημειώνοντας πως «θέλουν να κάνουν μια συμφωνία». Στο ίδιο πλαίσιο, ανακοίνωσε ότι μια ισχυρή ναυτική δύναμη κατευθύνεται ήδη προς την περιοχή.
Από την πλευρά της Τεχεράνης, ο υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί ξεκαθάρισε ότι το Ιράν είναι διατεθειμένο να συζητήσει μόνο «σε ισότιμη βάση», τονίζοντας ότι οι πυραυλικές και αμυντικές δυνατότητες της χώρας δεν τίθενται υπό διαπραγμάτευση. Παράλληλα, Ιρανοί αξιωματούχοι έχουν προειδοποιήσει για άμεση απάντηση σε περίπτωση επίθεσης.
Εγκαταλείπεται η διπλωματική οδός
Σύμφωνα με δυτική πηγή που έχει γνώση των συντονισμένων συνομιλιών μεταξύ ΗΠΑ και Ισραήλ, οι κύκλοι λήψης αποφάσεων έχουν ουσιαστικά αφήσει πίσω τη διπλωματική οδό, θεωρώντας τη στρατιωτική επιλογή δεδομένη. Όπως ανέφερε η ίδια πηγή στο Iran International, το βασικό ερώτημα στις τρέχουσες συσκέψεις δεν είναι αν θα γίνει επίθεση, αλλά πότε θα προκύψει το κατάλληλο επιχειρησιακό και πολιτικό παράθυρο, το οποίο μπορεί να ανοίξει ακόμη και τις επόμενες ημέρες ή να διαμορφωθεί μέσα στις επόμενες εβδομάδες. Η λογική που επικρατεί, σύμφωνα με την πηγή, δεν σχετίζεται πλέον με την επίτευξη μιας νέας συμφωνίας, αλλά με την πρόκληση ενός καθοριστικού πλήγματος που θα αποδυναμώσει σε μέγιστο βαθμό και, ενδεχομένως, θα οδηγήσει σε κατάρρευση τη δομή διακυβέρνησης του Ιράν.
Οι σχεδιασμοί που συζητούνται περιγράφονται ως «άνευ προηγουμένου», με την ίδια πηγή να τονίζει ότι η κλίμακα και η ένταση μιας τέτοιας επιχείρησης δεν θα μοιάζουν με τίποτα από όσα έχει αντιμετωπίσει μέχρι σήμερα η Τεχεράνη. Μάλιστα, επισημαίνεται ότι οι τρέχουσες συνθήκες θεωρούνται από τους αποφασίζοντες ως μια «ευκαιρία ζωής», γεγονός που έχει αυξήσει σημαντικά την προθυμία ανάληψης ρίσκου σε σύγκριση με προηγούμενες κρίσεις, όπως ο σύντομος πόλεμος διάρκειας 12 ημερών το περασμένο καλοκαίρι.
Βασική στόχευση o μηχανισμός του καθεστώτος
Σε επιχειρησιακό επίπεδο, σύμφωνα με τον Κόνρικους, τα πιθανά αμερικανικά πλήγματα θα στοχεύσουν πρωτίστως στην αποδυνάμωση του εσωτερικού μηχανισμού ελέγχου του καθεστώτος, δίνοντας έμφαση στα συστήματα διοίκησης και ελέγχου, καθώς και στις δυνάμεις των Φρουρών της Επανάστασης και της πολιτοφυλακής Μπασίτζ. Στο τραπέζι βρίσκονται επίσης εκτεταμένες επιχειρήσεις στον κυβερνοχώρο και στον τομέα των επικοινωνιών, με στόχο την παράλυση των δικτύων και των υποδομών του ιρανικού καθεστώτος. Κεντρικό ρόλο αναμένεται να διαδραματίσουν και οι υποδομές που σχετίζονται με το βαλλιστικό πυραυλικό πρόγραμμα, όπως εκτοξευτήρες, σιλό και εφοδιαστικές αλυσίδες, ενώ σε περίπτωση περαιτέρω κλιμάκωσης δεν αποκλείεται να τεθούν στο στόχαστρο και εγκαταστάσεις που συνδέονται με το πυρηνικό πρόγραμμα.
Το Ισραήλ παρακολουθεί στενά τις εξελίξεις, με τον Κόνρικους να περιγράφει ένα κλίμα αναμονής και αυξημένης ετοιμότητας, όπου το βασικό ερώτημα αφορά το πότε θα γίνει η επόμενη κίνηση και ποιες θα είναι οι συνέπειες. Όπως ανέφερε, οι ισραηλινές δυνάμεις βρίσκονται σε κατάσταση αυξημένου συναγερμού, ενώ εκτιμάται ότι μια αποδυναμωμένη Ισλαμική Δημοκρατία θα περιορίσει και τη δράση των περιφερειακών συμμάχων της, όπως η Χαμάς, η Χεζμπολάχ και οι Χούθι.
Σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, ο ρόλος του Ισραήλ ενδέχεται να διευρύνει ακόμη περισσότερο την κλίμακα της επιχείρησης, εφόσον εμπλακεί άμεσα. Σε ένα τέτοιο σενάριο, όπως επισημαίνεται, ο προηγούμενος σύντομος πόλεμος θα φαντάζει «πολύ μικρός» σε σύγκριση με τα σχέδια που εξετάζονται σήμερα. Ένα από τα ενδεχόμενα που συζητούνται είναι η αναμονή ενός «σπινθήρα», όπως μια πρώτη ιρανική πυραυλική ενέργεια κατά του Ισραήλ, η οποία θα μπορούσε να λειτουργήσει ως αφορμή για μια πολύ ευρύτερη και πιο καταστροφική στρατιωτική εκστρατεία. Όπως χαρακτηριστικά ανέφερε η πηγή: «Η απόφαση έχει ληφθεί. Αυτό θα συμβεί. Το μόνο ερώτημα είναι πότε».
